
“Hãy cứ để cả hai mọc lên cho đến mùa gặt.” (Mt 13,30)
Bài Ðọc I: Kn 12, 13. 16-19
“Người ban cho kẻ tội lỗi ơn ăn năn trở lại”.
Trích sách Khôn Ngoan.
Ngoài Chúa, không có chúa nào khác chăm sóc mọi sự, ngõ hầu minh chứng rằng Chúa không đoán xét bất công. Vì chưng, sức mạnh của Chúa là nguồn gốc sự công minh, và vì Người là Chúa mọi sự, nên tỏ ra khoan dung với mọi người. Chúa chỉ tỏ sức mạnh Chúa ra khi có kẻ không tin vào uy quyền của Chúa, và triệt hạ kẻ kiêu căng không nhìn biết Người.
Vì là chủ sức mạnh, nên Chúa xét xử hiền lành, Chúa thống trị chúng ta với đầy lòng khoan dung: vì khi Chúa muốn, mọi quyền hành tuân lệnh Người. Khi hành động như thế, Người dạy dỗ dân Người rằng: Người công chính phải ăn ở nhân đạo, và Người làm cho con cái Người đầy hy vọng rằng: Người ban cho kẻ tội lỗi ơn ăn năn sám hối.
Ðáp Ca: Tv 85, 5-6. 9-10. 15-16a
Ðáp: Lạy Chúa, Chúa nhân hậu và khoan dung.
Xướng: Lạy Chúa, vì Chúa nhân hậu và khoan dung, giàu lượng từ bi với những ai kêu cầu Chúa. Lạy Chúa, xin nghe lời con khẩn nguyện, và quan tâm đến tiếng con van nài.
Xướng: Các dân tộc mà Chúa tạo thành, họ sẽ tới, lạy Chúa, họ sẽ thờ lạy Ngài, và họ sẽ ca tụng danh Ngài. Vì Ngài cao cả và làm những điều kỳ diệu; duy một mình Ngài là Thiên Chúa.
Xướng: Nhưng lạy Chúa, Ngài là Thiên Chúa từ bi, nhân hậu, chậm bất bình, rất mực khoan dung và thủ tín. Xin đoái nhìn đến con và xót thương con.
Bài Ðọc II: Rm 8, 26-27
“Thánh Thần cầu xin cho chúng ta bằng những tiếng than khôn tả”.
Trích thư Thánh Phaolô Tông đồ gửi tín hữu Rôma.
Anh em thân mến, có Thánh Thần nâng đỡ sự yếu hèn của chúng ta. Vì chúng ta không biết cầu nguyện thế nào cho xứng hợp, nhưng chính Thánh Thần cầu xin cho chúng ta bằng những tiếng than khôn tả. Mà Ðấng thấu suốt tâm hồn, thì biết điều Thánh Thần ước muốn. Bởi vì Thánh Thần cầu xin cho các thánh theo ý Thiên Chúa.
Alleluia: Ga 6, 64b và 69b
Alleluia, alleluia! – Lạy Chúa, lời của Chúa là thần trí và là sự sống; Chúa có những lời ban sự sống đời đời. – Alleluia.
Tin Mừng: Mt 13, 24-30 {hoặc 24-43}
“Hãy cứ để cả hai mọc lên cho đến mùa gặt”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Matthêu.
Khi ấy, Chúa Giêsu phán một dụ ngôn khác cùng dân chúng rằng: “Nước trời giống như người kia gieo giống tốt trong ruộng mình. Trong lúc mọi người ngủ, thì kẻ thù của ông đến gieo cỏ lùng vào ngay giữa lúa, rồi đi mất. Khi lúa lớn lên và trổ bông thì cỏ lùng cũng lộ ra. Ðầy tớ chủ nhà đến nói với ông rằng: “Thưa ông, thế ông đã không gieo giống tốt trong ruộng ông sao? Vậy cỏ lùng từ đâu mà có?” Ông đáp: “Người thù của ta đã làm như thế”. Ðầy tớ nói với chủ: “Nếu ông bằng lòng, chúng tôi xin đi nhổ cỏ”. Chủ nhà đáp: “Không được, kẻo khi nhổ cỏ lùng, các anh lại nhổ luôn cả lúa chăng. Hãy cứ để cả hai mọc lên cho đến mùa gặt. Và đến mùa, ta sẽ dặn thợ gặt: “Các anh hãy nhổ cỏ lùng trước, rồi bó lại từng bó mà đốt đi, sau mới thu lúa lại chất vào lẫm cho ta”.
{Người lại nói với họ dụ ngôn khác mà rằng: “Nước trời giống như hạt cải người kia gieo trong ruộng mình. Hạt đó bé nhỏ hơn mọi thứ hạt giống, nhưng khi mọc lên, thì lớn hơn mọi thứ rau cỏ, rồi thành cây, đến nỗi chim trời đến nương náu nơi ngành nó”.
Người lại nói với họ một dụ ngôn khác nữa mà rằng: “Nước trời giống như men người đàn bà kia lấy đem trộn vào ba đấu bột, cho đến khi bột dậy men”.
Chúa Giêsu dùng dụ ngôn mà phán những điều ấy với dân chúng. Người không phán điều gì với họ mà không dùng dụ ngôn, để ứng nghiệm lời tiên tri đã chép rằng: “Ta sẽ mở miệng nói lời dụ ngôn, Ta sẽ tỏ ra những điều bí nhiệm từ lúc dựng nên thế gian”. Sau khi giải tán dân chúng, Người trở về nhà. Các môn đệ đến gặp Người và thưa rằng: “Xin Thầy giải thích dụ ngôn cỏ lùng trong ruộng cho chúng con nghe”. Người đáp rằng: “Kẻ gieo giống tốt là Con Người. Ruộng là thế gian. Còn hạt giống tốt là con cái Nước trời. Cỏ lùng là con cái gian ác. Kẻ thù gieo cỏ lùng là ma quỷ. Mùa gặt là ngày tận thế. Thợ gặt là các thiên thần. Cũng như người ta thu lấy cỏ lùng, rồi thiêu đốt trong lửa thế nào, thì ngày tận thế cũng sẽ xảy ra như vậy: Con Người sẽ sai các thiên thần đi thu tất cả gương xấu và mọi kẻ làm điều gian ác khỏi nước Chúa, rồi ném tất cả chúng vào lửa: ở đó sẽ phải khóc lóc nghiến răng. Bấy giờ kẻ lành sẽ sáng chói như mặt trời trong Nước của Cha mình. Ai có tai để nghe thì hãy nghe”.}
SUY NIỆM
A/ 5 Phút Lời Chúa
KIÊN NHẪN – HY VỌNG – THƯƠNG XÓT
Đừng, sợ rằng khi nhặt cỏ lùng, các anh làm bật luôn rễ lúa. Cứ để cả hai cùng lớn lên cho tới mùa gặt. (Mt 13,29)
Suy niệm: Đức Giêsu dùng phương pháp tương phản để cho thấy hai đường lối khác biệt. Ông chủ: gieo giống tốt, ban ngày, công khai, quan tâm chăm sóc; kẻ thù (Satan): gieo cỏ lùng, ban đêm, lén lút, bỏ mặc. Cỏ lùng khi lớn lên giống như lúa, nếu nhổ đi sẽ ảnh hưởng tới cây lúa, cũng như có thể nhổ nhầm cây lúa. Ruộng là thế gian, trong “ruộng thế gian” này, người Kitô hữu là giống tốt được gieo vào, được mong mỏi đơm bông kết hạt; thế nhưng, họ vẫn có “nguy cơ” trở thành “cỏ lùng” khi để tâm hồn nên xấu xa tội lỗi. Chiến thắng cuối cùng vẫn thuộc về Thiên Chúa, Đấng đã gieo giống tốt vào ruộng thế gian, thậm chí “gieo” cả Con Một mình, là hạt lúa mì chịu mục nát, chết đi, sống lại, để sản sinh bao hạt lúa khác.
Mời bạn: Ta thường loại bỏ những người bất đồng quan điểm, không tương hợp với mình; hoặc do cho rằng họ “tội lỗi” hơn ta, nơi họ không có gì đáng tôn trọng. Bạn hãy ngắm nhìn Người gieo giống: kiên nhẫn, khoan dung, thương xót, chờ đợi, luôn hy vọng “cỏ lùng” sẽ có ngày hoán cải, trở thành lúa tốt. Không phải chờ đợi một hai năm, nhưng đến mùa gặt, ngày cuối đời. Bạn hãy suy ngắm, thực hành mẫu gương Người gieo giống ấy. Bạn biết không, ngày cánh chung Thiên Chúa sẽ xét xử bạn dựa trên việc bạn đã sống lòng thương xót với anh chị em mình chưa?
Sống Lời Chúa: Cầu nguyện cho một người đang sống xa lìa Chúa.
Cầu nguyện: Lạy Chúa, cảm tạ Chúa luôn kiên nhẫn chờ đợi con hoán cải. Xin cho con kiên nhẫn, hy vọng, thương xót với anh chị em và với chính mình.
B/ TGM Giuse Nguyễn Năng
Suy niệm: Dụ ngôn cỏ lùng muốn nói đến Giáo Hội ở trần gian lúc nào cũng tồn tại hai hạng người lành dữ và hai thế lực thiện ác lẫn lộn. Ðức Giêsu muốn chúng ta phải cảnh giác và kiên nhẫn trong đức tin. Chính Thiên Chúa đang kiên nhẫn chờ đợi để cho chúng ta được ơn cứu độ.
Cầu nguyện: Lạy Chúa Giêsu, nhiều lúc chúng con khó chịu, bất mãn về những điểm tiêu cực nơi chính mình và nơi anh em. Nhiều lúc chúng con đã thầm trách: tại sao Chúa không ra tay ? Thiện ác lẫn lộn sẽ có nguy cơ làm thiệt hại đến người lành không ?
Bài Tin Mừng hôm nay cho chúng con nhận ra sự nhẫn nại của Thiên Chúa. Thiên Chúa nhẫn nại để chờ đợi con người hoán cải. Thời gian là điều kiện để có thể biến đổi. Xin cho chúng con được dần dần biến đổi từ xấu sang tốt. Amen.
Ghi nhớ: “Hãy cứ để cả hai mọc lên cho đến mùa gặt”.
C/ TGM Giuse Vũ Văn Thiên
LÒNG CHÚA BAO DUNG
Phụng vụ hôm nay cho chúng ta nghe một chuỗi ba dụ ngôn, được trình bày trong Tin Mừng thánh Mát-thêu. Dụ ngôn “cây lúa và cỏ lùng” là dụ ngôn chính, và được Chúa Giê-su giải thích chi tiết cho các môn đệ. Xin lưu ý, cũng như Chúa nhật trước, những dụ ngôn được Chúa Giê-su giảng cho đám đông dân chúng, còn lời giải thích dụ ngôn, thì Người lại chỉ giải thích với các môn đệ, như một nhóm nhỏ những người thành tâm theo Chúa và thiện chí thực thi lời Người dạy.
Theo văn mạch, chuỗi dụ ngôn này nằm trong phần những lời rao giảng về Nước Trời, còn gọi là vương quốc của Thiên Chúa. Vương quốc ấy đã khởi đầu ở trần gian. Để đón nhận vương quốc ấy, con người phải trải qua nhiều thử thách cam go. Những ai kiên trung đến cùng, sẽ được vào Nước Trời.
Nếu hình ảnh “Người gieo giống” được nhắc tới trong Tin Mừng Chúa nhật trước là chính Chúa Giê-su, thì Lời Chúa hôm nay cũng giới thiệu Người như ông chủ ruộng. Người chủ ruộng có tên là Giê-su đã gieo hạt giống tốt nơi lòng con người, nhưng kẻ xấu là ma quỷ (hay ác thần) lại lợi dụng lúc đêm tối để gieo hạt cỏ lùng. Hạt cỏ là mầm mống của dối trá và hận thù, đại diện cho các thế lực chống lại giáo huấn của Đức Giê-su. Cuộc sống này cứ thế là trôi đi, luôn hiện hữu người tốt và người xấu, như cây lúa và cỏ lùng. Nhiều người bức xúc trước khung cảnh này, và họ đã mong Chúa diệt hết những người xấu trên trần gian. Họ giống như người đầy tớ đến xin phép ông chủ để nhổ hết cỏ lùng trong ruộng lúa.
Nếu con người suy nghĩ thiển cận và tầm thường, thì Thiên Chúa lại bao dung và nhân hậu. Trong mỗi chúng ta, đều đang tồn tại đồng thời cây lúa và cây cỏ lùng. Nơi thâm tâm chúng ta, vừa có ánh sáng và bóng tối. Tâm hồn con người vừa cao cả vừa thấp hèn. Nếu muốn diệt hết những cây cỏ lùng, vô tình chúng ta mong Chúa tiêu diệt chính chúng ta, vì có những lúc chúng ta yếu đuối, khuyết điểm và còn nặng trĩu những đam mê. May thay, Chúa không xử như lời người đầy tớ yêu cầu, và nhờ đó, chúng ta vẫn sống, mặc dù đôi lúc chúng ta phạm tội.
Thiên Chúa nhân hậu và khoan dung. Người để cho cây lúa và cây cỏ lùng cùng lớn lên. Nhưng những ai bức xúc và buồn phiền hãy an tâm, vì số phận tương lai của người lành và kẻ dữ không giống nhau. Sẽ có lúc phân biệt người lành và người xấu. Ai làm tốt sẽ được thưởng và ai làm điều xấu sẽ bị trừng phạt. Hình ảnh mùa gặt trong Kinh Thánh diễn tả “Ngày của Chúa”, hoặc “Ngày tận thế”. Lúc đó, lành dữ sẽ rõ ràng phân minh, thưởng phạt sẽ công khai minh bạch.
Nếu cây cỏ lùng không bao giờ thành cây lúa, thì lòng người lại có thể từ xấu biến đổi thành tốt. Khi ơn Chúa và thiện chí của con người gặp gỡ nhau, thì phép lạ sẽ xảy đến và điều không thể sẽ thành có thể. Hai dụ ngôn kế tiếp chứng minh với chúng ta điều ấy. Hạt cải rất nhỏ bé, nhưng khi lớn lên thành cây to. Men trong bột dường như vô hình, nhưng lại làm cho bột dậy lên, tạo nên những chiếc bánh hương vị đậm đà. Nước Trời như hạt cải, như chút bột men, rất nhỏ bé và vô hình trong cuộc đời này, nhưng đang tác động mạnh mẽ để góp phần làm thăng hoa cuộc sống của chúng ta.
Bài Đọc I trích sách Khôn ngoan và Thánh vịnh đáp ca, có cùng một nội dung, đó là lòng nhân hậu của Chúa: “Lạy Chúa, Ngài nhân hậu khoan hồng, giàu tình thương với mọi kẻ kêu xin”. “Ngài lấy lượng từ bi cao cả mà cai quản chúng con”.
Sống giữa “thửa ruộng cuộc đời” này, mỗi chúng ta hãy cố gắng để trở nên cây lúa tốt, luôn trĩu bông và chắc hạt. Để được điều đó, chúng ta cần đến sự trợ giúp của Chúa Thánh Thần. Có Chúa Thánh Thần, chúng ta có thể làm được mọi sự. Thánh Phao-lô khuyên chúng ta (Bài đọc II), hãy cậy dựa vào Chúa Thánh Thần để Ngài giúp ta cầu nguyện và phân định những đâu là cây lúa, đâu là cây cỏ lùng, nhờ đó chúng ta sẽ nên hoàn thiện, nên muối men giữa cuộc đời còn đầy những gian nan thử thách.
D/ Lm. Inhaxiô Hồ Thông
Bài Đọc I và Tin Mừng của Chúa Nhật này mời gọi chúng ta gẫm suy về tấm lòng kiên nhẫn đầy nhân ái của Thiên Chúa.
Kn 12: 13, 16-19
Tác giả sách Khôn Ngoan ca ngợi tấm lòng kiên nhẫn đầy nhân ái của Thiên Chúa, bởi vì với lòng kiên nhẫn đầy nhân ái này mà Ngài cai quản muôn loài muôn vật. Khi Thiên Chúa trì hoãn trừng phạt, Ngài muốn ban cho người tội lỗi một kỳ hạn để mà ăn năn sám hối.
Rm 8: 26-27
Đoạn trích thư của thánh Phao-lô gởi tín hữu Rô-ma không hoàn toàn xa lạ với chủ đề này: Thiên Chúa thấy tận thâm tâm con người. Thánh Thần tác động và can thiệp để giúp đỡ người tín hữu ngỏ hầu Thiên Ý được thực hiện.
Mt 13: 24-43
Trong dụ ngôn “hạt giống và cỏ lùng” của Tin Mừng Mát-thêu, ông chủ ruộng yêu cầu cứ để cả hai mọc lên cho đến mùa gặt. Dụ ngôn này cũng đưa ra cùng một viễn cảnh như Bài Đọc I.
BÀI ĐỌC I (Kn 12: 13, 16-19)
Sách Khôn Ngoan là sách muộn thời nhất của bộ Kinh Thánh Cựu Ước; sách này được soạn thảo ở thành phố A-lê-xan-ri-a Ai-cập, vào giữa thế kỷ thứ nhất trước Công Nguyên.
Vào lúc đó, thành phố A-lê-xan-ri-a là cái nôi rực rỡ nhất của nền văn hóa Hy-lạp. Do số lượng dân Do-thái định cư ở đây, thành phố này cũng là thành phố quan trọng bậc nhất của Kiều bào Do thái. Tác giả sách Khôn Ngoan, vô danh, viết tác phẩm bằng Hy ngữ của mình để gởi cho kiều bào Do thái của mình, họ không còn biết tiếng Hy-bá. Tác giả lo lắng khi thấy sức quyến rũ của nền văn hóa Hy-lạp tác động trên những đồng đạo của mình, vì thế ông muốn chứng minh cho họ thấy rằng sự Khôn Ngoan xuất phát từ Thiên Chúa vượt quá tất cả mọi khôn ngoan phàm nhân.
Đoạn trích này là một lời nguyện ngợi khen, trong đó tác giả ngỏ lời với Thiên Chúa về sự công minh chính trực mà Ngài cai quản muôn loài muôn vật.
1. Thiên Chúa là chủ tể thời gian:
Hiền nhân này khẳng định rằng sự công minh chính trực này xuất phát từ sự toàn năng của Ngài, bởi vì không sức mạnh ngoại tại nào khiến Thiên Chúa phải chậm trể, Ngài làm chủ thời gian. Trước đó, tác giả vừa mới gợi lên tấm lòng kiên nhẫn đầy nhân ái tột cùng của Thiên Chúa đối với dân Ca-na-an: tuy là những kẻ thù của dân Ngài, Ngài đã nương tay trừng phạt để cho chúng có cơ may hối cải.
2. Con người yếu đuối thường sử dụng bạo lực:
Con người đã không hành xử như thế. Vì yếu đuối, con người củng cố quyền hành của mình bằng bạo lực. Nó ra tay tiêu diệt những ai chống đối mình. Phải chăng tác giả nghĩ đến một bạo chúa nào đó hay nói một cách chung chung? Một trong những phương thức mà ông đắc ý là sự tương phản: tác giả muốn nêu bật sự khác biệt giữa Thiên Chúa với con người.
3. Đức điều độ của Thiên Chúa:
Dù đoạn văn này được gợi hứng từ Kinh Thánh, người ta có thể tự hỏi phải chăng tư tưởng của tác giả không chịu ảnh hưởng bởi quan niệm thần linh của Hy-lạp, chẳng hạn như “Đức điều độ là ưu phẩm của các thần linh và là giới hạn duy nhất mà họ tự ý đòi buộc cho quyền năng của mình” (Eschyle, Les Eumnides, v. 529-530), thì tác giả sách Khôn Ngoan viết:
“Vì Chúa làm bá chủ vạn vật,
nên Chúa nương tay với muôn loài…
Chúa làm chủ được sức mạnh,
nên Chúa xét xử khoan hồng,
Chúa cai quản chúng con với lượng cả bao dung”.
Chúng ta cũng nên ghi nhận chiều kích phổ quát của những kiểu nói: “Thiên Chúa làm bá chủ vạn vật” (lập lại đến ba lần), “Chúa cai quản chúng con”, nghĩa là Đức Chúa không chỉ là Thiên Chúa của dân Do thái, nhưng còn là Thiên Chúa của mọi dân nước. Lịch Sử Cứu Độ làm chứng điều đó (tác giả dựa rất nhiều trên những chứng từ của Lịch Sử Cứu Độ); đó là một quan niệm thần học cốt yếu, vả lại quan niệm này hòa hợp một cách đáng chú ý với những trào lưu tư tưởng của thời đại: vì thế chiều kích phổ quát là nốt nhạc chủ đạo của các hệ thống triết học.
4. Lòng nhân ái:
Lời cầu nguyện tiếp tục với một lời ngợi khen Đức Chúa về lòng nhân ái của Ngài:
“Làm như thế Chúa đã dạy dân rằng:
người công chính phải có lòng nhân ái”.
Từ ngữ “lòng nhân ái” là một đức tính rất thịnh hành. Đức tính này xuất phát từ ngôn ngữ Hy-lạp kinh điển, vào thế kỷ thứ năm trước Công Nguyên. Vào thời kỳ Hy-lạp hóa, đức tính này đã có một tầm ảnh hưởng lớn lao. Tác giả sách Khôn Ngoan áp dụng đức tính cho Thiên Chúa (rất nhiều lần) và làm cho đức tính này thành một mẫu gương có tầm mức quan trọng: ai muốn là người công chính phải có lòng nhân ái, không chỉ đối với đồng bào mình, như Luật đã truyền lệnh, nhưng đối với hết mọi người. Lòng nhân ái đối với mọi người này chuẩn bị cho đoạn Tin Mừng hôm nay.
Ước muốn của Thiên Chúa là được thấy tội nhân hoán cải cũng là nét đặc trưng của Thiên Chúa trong Kinh Thánh. Đó là lý do cốt yếu tại sao Thiên Chúa nhẫn nại với tội nhân. Nếu Thiên Chúa trì hoãn trừng phạt, chính vì Ngài cho kẻ tội lỗi một kỳ hạn để mà ăn năn sám hối, đó là lòng nhân ái của Ngài. Tấm lòng nhân ái này rất gần với dụ ngôn cỏ lùng, đừng nhổ ngay, nhưng cứ để cỏ lùng mọc lên cùng với lúa tốt.
BÀI ĐỌC II (Rm 8: 26-27)
Chúng ta tiếp tục đọc thư của thánh Phao-lô gởi tín hữu Rô-ma. Chương 8 này vạch ra cuộc đời Ki-tô hữu sống theo Thần Khí. Đoạn trích này có liên hệ với lời cầu nguyện. Thánh Phao-lô đã là một nhà cầu nguyện vĩ đại; thánh nhân cầu nguyện luôn, trong mọi lúc, như ngài căn dặn nhiều lần.
Trong Cựu Ước, Thần Khí không là một ngôi vị, nhưng một năng lực thần linh. Trong Tân Ước, Thần Khí không chỉ là một năng lực thần linh, nhưng còn được mặc khải là một trong Ba Ngôi Thiên Chúa; Ngài hoạt động một cách nội tại trong chúng ta.
Vốn thích những phản đề theo cách thức sê-mít, thánh Phao-lô nhấn mạnh sự yếu hèn của chúng ta khi đối diện với năng lực thần linh này. Trong các chương trước, thánh nhân đã nói đến sự yếu hèn của chúng ta khi đối diện với thế gian tội lỗi; còn ở đây, thánh nhân chủ yếu đề cập đến sự yếu hèn của chúng ta khi đối diện với thế giới thần linh mà chúng ta không biết cầu nguyện như thế nào cho phải lẽ.
Vì thế, Chúa Thánh Thần ở trong chúng ta để phù trợ chúng ta trong hành động như thế nào thì cũng phù trợ chúng ta trong cầu nguyện cũng như vậy. Ngài “cầu thay nguyện giúp cho chúng ta bằng những tiếng rên siết khôn tả”, nghĩa là bằng những ngôn từ mà ngôn ngữ phàm nhân không thể nào diễn tả được. Ở đây, thánh Phao-lô không nhắm đến ơn nói tiếng lạ hay tiếng thì thầm đặc sủng nào đó: thánh nhân nhắc cho chúng ta nhớ rằng lối vào Thiên Chúa là một mầu nhiệm; chỉ có Chúa Thánh Thần mới có thể mở lối cho chúng ta vào trong mầu nhiệm cao với khôn ví này.
TIN MỪNG (Mt 13: 24-43)
Trong Tin Mừng hôm nay, thánh Mát-thêu thuật lại cho chúng ta ba dụ ngôn: “cỏ lùng”, “hạt cải” và “men trong bột” để gợi lên sự phát triển của Nước Trời trong trần gian.
1. Dụ ngôn “cỏ lùng”:
Trong số các dụ ngôn mà Chúa Giê-su rao giảng, dụ ngôn “cỏ lùng” này làm cho các môn đệ rối trí nhất, bởi vì đây là dụ ngôn duy nhất mà họ hỏi Đức Giê-su. Quả thật, dụ ngôn “cỏ lùng” này đặt ra một vấn đề nghiêm trọng: người lành và kẻ ác cùng sống chung với nhau trong công trình của Thiên Chúa.
Dụ ngôn “cỏ lùng” cho hiểu rằng ông chủ ruộng có một kẻ thù bí nhiệm, hắn hành động lén lút ban đêm như một người có quyền năng giới hạn. Khi đầy tớ báo cho ông biết hiện trạng của thuở ruộng, ông không hề xao động nhưng bình thản chờ đợi thời vụ, bởi vì ông biết rằng ông sẽ có lời phán quyết sau cùng. Cỏ lùng sẽ không ngăn cản được vụ mùa bội thu: công trình của Thiên Chúa sẽ không bao giờ thất bại cả.
Phần cuối dụ ngôn, ông chủ giải thích tại sao Thiên Chúa cứ để cả hai mọc lên cho tới mùa gặt, sau đó mới phân loại. Theo bản tính bộc phát của loài người cũng như theo kỷ thuật canh tác, đương nhiên là phải lập tức nhổ cỏ xấu đi để khỏi ăn bám chất đất màu mở và làm hại đến lúa tốt. Tuy nhiên, trong trường hợp hiện tại, có quá nhiều cỏ lùng và cũng rất dễ lầm với lúa còn non. Để khỏi làm hư toàn bộ, thì chi bằng chờ cho đến mùa thu hoạch rồi hãy hay.
Qua dụ ngôn cỏ lùng này, Đức Giê-su nói lên tấm lòng kiên nhẫn đầy nhân ái của Thiên Chúa đối với loài người: về phương diện thực vật, cỏ lùng không thể biến thành lúa tốt, nhưng về bình diện thiêng liêng, kẻ xấu có thể trở thành người tốt, nếu họ được người khác nêu gương sáng, tác động, để họ biết vận dụng những ơn lành Thiên Chúa vẫn ban cho họ. Sứ vụ công khai của Chúa Giê-su cho chúng ta thấy điều đó. “Giáo Hội tự bản chất là thánh thiện nhưng lại gồm những con người tội lỗi. Chúng ta có một Giáo Hội gồm nhiều vị thánh nhưng cũng một số tội nhân. Những tội nhân vẫn có thể trở thành thánh trong giây phút, còn các vị thánh thì có thể trở thành thánh thiện hơn. Các tội nhân cần sự tha thứ của chúng ta, còn các thánh thì khơi dậy sự cảm phục và quyết tâm cải hóa của chúng ta” (“Một Ngày Một Tin Vui”).
2. Dụ ngôn “hạt cải”:
Tại miền Pa-lét-tin, hạt cải là hạt giống nhỏ bé nhất trong các loại hạt giống. Ấy vậy, từ hạt giống nhỏ bé này, Chúa Giê-su miêu tả sự phát triển kỳ diệu: hạt cải nẩy mầm thành một cây con để rồi vươn mình thành một cây lớn xum xê cành lá đến nỗi chim trời đến làm tổ trên cành. Nước Trời rồi cũng sẽ lớn mạnh như vậy.
3. Dụ ngôn “men trong bột” (13: 33)
Dụ ngôn này được rút ra từ kinh nghiệm thường ngày: như nấm men làm dậy lên ba đấu bột như thế nào, thì Giáo Hội làm biến đổi mọi dân nước như vậy. Dụ ngôn “men trong bột” khá giống với dụ ngôn “hạt cải”, cả hai đều nói về sụ phát triển phi thường của Nước Trời; tuy nhiên, dụ ngôn “men trong bột” nêu bật sự biến đổi thế giới từ bên trong về chất lượng, còn dụ ngôn “hạt cải” nhấn mạnh sự tăng trưởng bên ngoài về số lượng.
Men cũng là biểu tượng mỗi người Ki-tô hữu. Sống giữa lòng thế giới và được nuôi dưỡng phẩm chất Ki-tô của mình, người Ki-tô hữu thu phục con người bằng đời sống gương mẫu của mình: “Ơn gọi của chúng ta là con cái Thiên Chúa giữa lòng thế giới, đòi hỏi chúng ta không chỉ tìm kiếm sự thánh thiện cho riêng mình, nhưng cũng phải lan tỏa hương thơm trên mọi lối sống trần thế, biến chúng thành những con đường dẫn đưa mọi người đến Đức Ki-tô. Khi chúng ta dự phần vào mọi sinh hoạt trần thế với tư cách người công dân bình thường, chúng ta phải trở nên men làm dậy ba đấu bột” (Bl. J. Exriva, Christ is passing by, 123).
4. Lý do Đức Giê-su dùng dụ ngôn mà nói (13: 34-35)
Tại sao thánh Mát-thêu cắt ngang “Diễn Từ về Dụ Ngôn” để đưa vào đây lời giải thích của Chúa Giê-su về việc Ngài dùng dụ ngôn mà nói với đám đông? Chúng ta không hiểu rõ lý do bao nhiêu. Rất có thể tác giả đưa đoạn văn này vào đây để ngưng một chút trong bài diễn từ dài về các dụ ngôn và để đào sâu những nguyên do thần học đã đưa Đức Giê-su đến chỗ chuộng ngôn ngữ dụ ngôn hơn là ngôn ngữ thông thường.
Theo cách dàn dựng của tác giả, dụ ngôn “men trong bột” là dụ ngôn cuối cùng Đức Giê-su rao giảng cho dân chúng khi Ngài ngồi trên thuyền cách xa bờ một chút, rồi sau đó Ngài về nhà và tiếp tục “Diễn Từ về Dụ Ngôn” cho các môn đệ (13: 36). Cũng như ở 13: 14-15, ở đây lại xuất hiện mối bận tâm biện giáo của thánh Mát-thêu, đó là xác nhận việc Chúa Giê-su dùng dụ ngôn bằng một chứng từ Kinh Thánh. Lần này, thánh Mát-thêu trích dẫn Tv 78 trong đó mầu nhiệm tạo dựng được kể dưới dạng các câu bí hiểm. thánh Mát-thêu coi mọi bản văn Kinh Thánh Cựu Ước có một giá trị ngôn sứ. Rõ ràng Kinh Thánh đã tiên báo và được gặp thấy thành tựu ở nơi việc Chúa Giê-su dùng dụ ngôn mà nói với dân chúng.
E/ Những bài suy niệm khác
