Một cuộc khảo sát vừa được công bố đã phác họa hình ảnh chân dung của hơn 550.000 người tham dự đã đăng ký, những người dự kiến sẽ tham gia các sự kiện có sự hiện diện của Đức Giáo hoàng tại Tây Ban Nha. Khác xa hình ảnh một đám đông bị thúc đẩy bởi các động cơ chính trị hay đơn thuần chỉ là hiếu kỳ, kết quả khảo sát cho thấy đây là những tín hữu mong muốn lắng nghe một sứ điệp tập trung vào tương lai, đời sống gia đình và việc truyền đạt đức tin cho các thế hệ trẻ.

Cuộc thăm dò, do ban tổ chức chuyến tông du của Đức Giáo hoàng ủy nhiệm thực hiện và được GAD3 tiến hành giữa những người đã đăng ký tham dự cùng các tình nguyện viên, cung cấp một bức tranh khái quát không phải về toàn thể xã hội Tây Ban Nha, mà về những người đã cam kết tham gia các sự kiện này. Các kết quả cho thấy Đức Lêô XIV sẽ gặp gỡ một công chúng được thúc đẩy sâu sắc bởi những mối quan tâm thiêng liêng và có sự đồng thuận rất lớn trong những mong đợi của họ.

Khi được hỏi họ mong muốn Đức Giáo hoàng đề cập đến những chủ đề nào nhiều nhất, những người trả lời đã đặt giới trẻ và tương lai lên đầu danh sách, với 65% lựa chọn chủ đề này. Ngay sau đó là các vấn đề liên quan đến gia đình và sự sống, được 64% nêu lên. Giáo dục, các giá trị và tự do tôn giáo đứng ở vị trí thứ ba, nhận được sự ủng hộ của 53% số người tham gia.

Thứ bậc các mối quan tâm này đặc biệt đáng chú ý vì nó khác biệt đáng kể so với một số chủ đề vốn thường chiếm ưu thế trong các cuộc tranh luận công khai trong những năm gần đây. Vấn đề di cư và lòng hiếu khách, những vấn đề gắn liền với chuyến viếng thăm dự kiến của Đức Giáo hoàng tới quần đảo Canary và là một trong những ưu tiên mục vụ được công bố của chuyến đi, chỉ được 17% số người được hỏi. Các vấn đề môi trường và việc chăm sóc công trình tạo dựng đứng cuối cùng, chỉ được 7% nhắc đến.

Những ưu tiên khác nằm ở mức giữa: đối thoại với những người xa rời đức tin được 38% lựa chọn; hòa bình và các cuộc xung đột quốc tế có 32%; canh tân Giáo hội 28%; nghèo đói và công bằng xã hội 25%; trong khi ơn gọi và đời sống thánh hiến được 23%.

Vượt ra ngoài mọi vấn đề trên, cuộc khảo sát hé lộ một nghịch lý thú vị xung quanh Đức Lêô XIV. Trong khi 90% số người được hỏi có cái nhìn tích cực hoặc rất tích cực về Đức Giáo hoàng, thì đa số, chiếm 57%, thừa nhận rằng họ vẫn còn biết tương đối ít về tiểu sử, các giáo huấn và tầm nhìn mục vụ của ngài. Do triều đại giáo hoàng của ngài mới chỉ kéo dài hơn một năm, nhiều người xem chuyến viếng thăm này là thời điểm vị tân Giáo hoàng thực sự giới thiệu bản thân với đông đảo công chúng châu Âu.

Tuy nhiên, những người tham gia vẫn có một nhận thức khá rõ ràng về tính cách của ngài. Họ mô tả Đức Lêô XIV là một nhà lãnh đạo có cách giao tiếp rõ ràng, tạo cảm giác gần gũi hơn là xa cách, và thể hiện hình ảnh mang tính mục vụ nhiều hơn là hành chính. Ngài cũng được nhìn nhận là có xu hướng cởi mở hơn với thế giới hiện đại thay vì nghiêng về chủ nghĩa truyền thống mang tính định chế, dù không bị xem là một nhân vật chủ trương đoạn tuyệt.

Các động lực tham gia cũng cho thấy đặc tính tôn giáo sâu sắc của cuộc hành hương này. Có 69% cho biết họ đến trước hết để bày tỏ đức tin của mình. Sáu mươi hai phần trăm hy vọng đào sâu đời sống thiêng liêng, trong khi 60% mong muốn chia sẻ kinh nghiệm này với người thân hoặc bạn bè. Hơn một nửa muốn được tận mắt nhìn thấy Đức Giáo hoàng và tham dự một cuộc cử hành đức tin quy mô lớn của cộng đoàn.

Những cảm xúc mà người tham gia mong đợi được trải nghiệm cũng rất đáng chú ý. Niềm vui dẫn đầu danh sách với 59%, tiếp theo là niềm hy vọng với 53%, sự kết nối thiêng liêng với 47%, và sự bình an với 44%. Dữ liệu cho thấy nhiều người hành hương không chỉ tìm kiếm một sự kiện đơn thuần mà còn mong chờ một thời khắc đổi mới tâm hồn.

Có lẽ khía cạnh hấp dẫn nhất của cuộc khảo sát liên quan đến các thế hệ trẻ. Theo ông Narciso Michavila, Chủ tịch GAD3, các bằng chứng cho thấy một sự tìm kiếm ý nghĩa cuộc sống ngày càng tăng trong số những người sinh sau năm 2000. Mặc dù xu hướng này không nhất thiết đồng nghĩa với một sự trở lại trực tiếp với Công giáo mang tính thể chế, nhưng dường như kèm theo đó là sự quan tâm mới đối với đời sống tâm linh, các điểm quy chiếu luân lý, và thậm chí là sự gia tăng các trường hợp chuyển đổi tôn giáo, đặc biệt nơi các nam thanh niên.

Nhận định này có thể giúp giải thích vì sao các chủ đề như giới trẻ, tương lai, gia đình và tự do tôn giáo lại âm vang mạnh mẽ như vậy giữa những người đang chuẩn bị lắng nghe Đức Lêô XIV. Những ưu tiên nổi lên từ cuộc khảo sát trước hết không mang tính thể chế hay chính trị. Chúng phản ánh khát vọng về sự hướng dẫn, sự thuộc về và mục đích sống giữa một bối cảnh văn hóa đang thay đổi nhanh chóng.

Các khía cạnh thực tiễn của cuộc hành hương cũng cho thấy quy mô của sự kiện. Các giáo xứ vẫn là nguồn thông tin chính về chuyến viếng thăm, chiếm 52% số câu trả lời, vượt lên trên các kênh chính thức của giáo hoàng, mạng lưới gia đình và các phương tiện truyền thông xã hội. 41% sẽ tham dự cùng với các phong trào hoặc hội đoàn dòng tu, trong khi nhiều người khác sẽ đi cùng giáo xứ hoặc các thành viên gia đình. Các xe buýt miễn phí sẽ là phương tiện di chuyển chính của đa số người hành hương, cho thấy nỗ lực hậu cần khổng lồ cần thiết cho chuyến viếng thăm của một vị giáo hoàng đến Tây Ban Nha với quy mô lớn như thế, kể từ chuyến hành trình của Đức Thánh cha Bênêđictô XVI nhân dịp Ngày Giới trẻ Thế giới năm 2011.

Khi những người tham gia được mời gửi một thông điệp đến Đức Giáo hoàng thông qua một câu hỏi mở được phân tích bằng trí tuệ nhân tạo, có một từ nổi bật hơn tất cả: “Cảm ơn Đức Giáo hoàng.”

Có lẽ câu trả lời ấy đã tóm gọn tinh thần đang bao trùm lên sự kiện Đức Lêô XIV đến Tây Ban Nha. Những người hành hương đã đăng ký dường như không quy tụ để đòi hỏi sự thay đổi hoặc tìm kiếm giải pháp cho những tranh cãi chính trị. Họ đến để cử hành đức tin của mình, củng cố cảm thức thuộc về Giáo hội, và lắng nghe một vị Giáo hoàng mà nhiều người vẫn còn chưa biết rõ, nhưng lại là người mà họ đặt rất nhiều niềm tin tưởng và hy vọng.

Chuyển ngữ từ: zenit