
Thấy vậy, những người Pha-ri-sêu nói với các môn đệ Người rằng:
“Sao Thầy các anh lại ăn uống với bọn thu thuế, và quân tội lỗi như vậy ?”
(Mt 9,11)
Bài Đọc I: Ep 4, 1-7. 11-13
“Chu toàn chức vụ, xây dựng thân thể Chúa Kitô”.
Trích thư Thánh Phaolô Tông đồ gửi tín hữu Êphêxô.
Anh em thân mến, tôi là tù nhân trong Chúa, tôi khuyên anh em hãy ăn ở xứng đáng với ơn kêu gọi anh em đã lãnh nhận. Anh em hãy hết lòng khiêm nhượng, hiền hậu, nhẫn nại, chịu đựng nhau trong đức ái; hãy lo bảo vệ sự hợp nhất tinh thần, lấy bình an hoà thuận làm dây ràng buộc: Chỉ có một thân thể và một tinh thần, cũng như anh em đã được kêu gọi đến cùng một niềm hy vọng. Chỉ có một Chúa, một đức tin, một phép rửa. Chỉ có một Thiên Chúa là Cha hết mọi người, Đấng vượt trên hết mọi người, hoạt động nơi mọi người, và ở trong mọi người.
Nhưng mỗi người trong chúng ta đã được ban ơn tuỳ theo lượng Đức Kitô ban cho. Và chính Người đã ban cho kẻ làm Tông đồ, người làm Tiên tri, còn kẻ khác thì rao giảng Tin Mừng, kẻ khác nữa làm chủ chăn và thầy dạy, để tổ chức các thánh nhân nên hoàn bị hầu chu toàn chức vụ, xây dựng thân thể Đức Kitô, cho đến khi mọi người chúng ta hợp nhất trong đức tin và trong sự nhận biết Con Thiên Chúa, trở nên người trưởng thành, đạt đến tầm vóc của Đức Kitô viên mãn.
Đáp Ca: Tv 18, 2-3. 4-5
Đáp: Tiếng chúng đã vang cùng trái đất (c. 5a).
Xướng: Trời xanh tường thuật vinh quang Thiên Chúa, thanh không kể ra sự nghiệp của Người. Ngày này nhắc nhủ cho ngày khác, đêm này truyền tụng cho đêm kia.
Xướng: Đây không phải lời cũng không phải tiếng, mà âm thanh chúng không thể lọt tai. Nhưng tiếng chúng đã vang cùng trái đất, và lời chúng truyền ra khắp cõi địa cầu.
Tin Mừng: Mt 9, 9-13
“Hãy theo Ta”. – Và ông ấy đứng dậy đi theo Người.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Matthêu.
Khi ấy, Chúa Giêsu đi ngang qua, thấy một người ngồi ở bàn thu thuế, tên là Matthêu. Người phán bảo ông: “Hãy theo Ta”. Ông ấy đứng dậy đi theo Người. Và xảy ra khi Người ngồi dùng bữa trong nhà, thì có nhiều người thu thuế và tội lỗi đến ngồi đồng bàn cùng Chúa Giêsu và các môn đệ của Người. Những người biệt phái thấy vậy, liền nói với các môn đệ Người rằng: “Tại sao Thầy các ông lại ăn uống với những người thu thuế và tội lỗi như vậy?” Nghe vậy, Chúa Giêsu bảo rằng: “Người lành mạnh không cần đến thầy thuốc, nhưng là người đau yếu! Các ông hãy đi học xem lời này có ý nghĩa gì: Ta muốn lòng nhân từ, chớ không phải hy lễ. Vì Ta không đến để kêu gọi người công chính, nhưng kêu gọi người tội lỗi”.
SUY NIỆM
A/ 5 Phút Lời Chúa
ANH HÃY THEO TÔI
“Khi ấy, Đức Giêsu đi ngang qua trạm thu thuế… thấy một người tên là Mátthêu… Người bảo ông: “Anh hãy theo tôi!” Ông đứng dậy đi theo Người.” (Mt 9,9)
Suy niệm: Tin Mừng Mátthêu kể lại câu chuyện của mình quá vắn gọn khiến ta có cảm tưởng như Chúa Giêsu và Mátthêu tình cờ gặp nhau, cũng như ơn gọi Tông đồ của Mátthêu là việc ngẫu nhiên, không hề có chủ đích trước. Thế nhưng đằng sau trình thuật rút gọn này, chúng ta hiểu rằng Mátthêu đã không ít lần gặp Chúa Giêsu, nghe Ngài giảng dạy, và đây là giây phút quyết định. Thiên Chúa không làm gì mà không định liệu trước, và cũng chẳng có gì là ngẫu nhiên, tình cờ đối với Ngài. Với Mátthêu cũng vậy, cũng phải đắn đo suy nghĩ một thời gian để rồi có giây phút đoạn tuyệt này. Từ bỏ một nghề nghiệp béo bở cho cuộc sống, đi theo một người “chẳng có nơi tựa đầu” là điều chẳng dễ dàng chút nào. Ta cảm phục Mátthêu vì ông đã chọn lựa Đấng Hằng sống thay vì tiền bạc của cải đời này.
Mời Bạn: “Con hãy theo Ta” là tiếng Chúa nói với mỗi người chúng ta trong mọi ơn gọi cũng như mọi cảnh vực của cuộc đời. Theo Ngài ở đây và lúc này là gắn bó với Ngài, sống tinh thần của người môn đệ, tìm mọi cơ hội áp dụng lời Thầy dạy bảo.
Sống Lời Chúa: Vậy bạn hãy xét xem đâu là ý nghĩa Lời Chúa Giêsu mời gọi hãy theo Ngài, đâu là cung cách tốt nhất tôi theo Ngài lúc này đây, trong hoàn cảnh tôi đang sống.
Cầu nguyện: Lạy Chúa, cảm tạ Chúa cho con được vinh dự làm con cái Chúa, môn đệ Chúa Kitô. Xin cho con luôn sẵn sàng đáp lại lời Chúa kêu mời mọi nơi mọi lúc trong cuộc đời, để con chỉ xin một điều duy nhất: Xin vâng. Amen.
B/ Lm. Giuse Đinh Lập Liễm
LỄ THÁNH MÁTTHÊU TÔNG ĐỒ
Các kinh nguyện thánh lễ lấy từ sách lễ Paris năm 1738.
1.Lời nguyện trong ngày ca tụng lòng “Nhân từ sâu thẳm” của Chúa đã chọn “Mátthêu người thu thuế đã làm thành tông đồ Chúa”. Trong phụng vụ bài đọc, thánh Bêđa khả kính nhận định rằng Chúa nhìn thấy Mátthêu ngồi bàn thu thuế “Không phải bằng con mắt phần xác cho bằng cái nhìn nội tâm của lòng thương xót”. Giải thích ơn gọi dành cho Lêvi, thánh nhân khẳng định ý nghĩa và bản chất lời gọi của Đức Kitô: “Khi yêu cầu ông theo Chúa, Chúa không kêu gọi ông đi theo Người cho bằng sống như Người”.
2.Lời nguyện trên lễ vật nhấn mạnh đề tài chính theo Phúc âm theo Mátthêu là Giáo hội: “Lạy Chúa xin yêu thương nhìn đến Giáo hội Chúa, vì Giáo hội đã được chính Chúa nuôi dưỡng đức tin bằng lời giảng dạy của các tông đồ”. Từ Giáo hội (Ekklèsia) được sử dụng từ một trăm lần trong Tân ước, đặc biệt là trong các thư thánh Phaolô, nhưng trong các Phúc âm chỉ ba lần, chỉ có trong Phúc âm Mátthêu (16,18; 18,17). Trong 16,18: “Con là Phêrô, trên đá này Thầy sẽ xây Hội thánh Thầy”. Từ Hội thánh ở đây chỉ cộng đồng Chúa sắp thành lập xây dựng trên Phêrô. Trong 18,18: “Nếu kẻ ấy chối không chịu nghe họ, hãy nói với Giáo hội”, ở đây từ Giáo hội chỉ nghị viện của các tín hữu tức là đoàn tông đồ. Giáo hội cũng là cộng đoàn mới do Chúa Giêsu thiết lập, được xây dựng quanh Phêrô và các tông đồ, được mời gọi rao giảng Phúc âm khắp thế giới (24,14; 26,13) và mọi dân tộc (28,19).
3.Nước trời (thành ngữ xuất hiện có tới năm mươi lần trong Mátthêu) là điều mới lạ do Chúa Giêsu lập nên. Đây là nước Thiên Chúa hiện hữu “Trên trời”, nhưng thực hiện ở trần gian bằng hình ảnh và việc tham dự, và sẽ kết thúc “Trên trời” vào ngày thế mạt. Hiến chương của Nước trời là “Bài giảng trên núi” (5,3-11).
4.Thánh Mátthêu vui mừng được đón Chúa vào nhà (lời nguyện tạ lễ) không ngần ngại mời nhiều bạn hữu, thu thuế, người tội lỗi cùng đến dự tiệc với Chúa Giêsu và các đồ đệ của Chúa (9,10). Trong thế giới Palestine, bữa ăn là giây phút cao điểm của lễ hội và gặp gỡ. Đức Giêsu khi nhận lời mời đến nhà một người “không sạch” muốn nhấn mạnh lời mời gọi nhân từ của Thiên Chúa đang mở cửa Vương Quốc của Chúa cho người tội lỗi.
Sau hết chúng ta hãy nhớ lời thánh Bêđa khả kính trong một bài giảng về thánh Mátthêu: “Đấng sau này sẽ là Tông đồ và thầy dạy lương dân, lúc cải hối, đã kéo theo mình, cả một đám đông những người tội lỗi trên đường cứu rỗi” (Phụng vụ bài đọc).
C/ Lm. Phaolô Phạm Công Phương
Trong lịch sử dựng nước và giữ nước của dân tộc Việt Nam, có nhiều vị vua chúa được gán cho nhãn hiệu: “Cõng rắn cắn gà nhà”, hay là: “nối giáo cho giặc” như Lê Chiêu Thống, hay Nguyễn Ánh…Người dân bao giờ cũng căm ghét họ, vì họ cộng tác với ngọai bang để làm khổ anh em đồng bào của mình. Có lẽ viên thu thuế Mátthêu cũng bị nằm trong tầm ngắm này. Là nhân viên thuế vụ, Mátthêô làm việc với ngọai bang là đế quốc Rôma đang cai trị dân tộc Dothái, sưu cao thuế nặng, ức hiếp dân lành và làm giàu trên mồ hôi, nước mắt của nhân dân. Những người thu thuế đều bị dân Do thái liệt kê vào hạng: “phường tội lỗi”.
Trước hết, Matthêu là một tội nhân
Ít có ai chuộng người thu thuế. Vào thế kỷ thứ I tại Palestine điều này còn rõ hơn nữa, khi mà họ thủ lợi được nhờ dọa dẫm và gian dối. Nhưng dù có lương thiện đi nữa nhân viên thu thuế cũng không được cấp lãnh đạo Do thái giáo chấp nhận vì họ làm việc cho lương dân. Họ là người nhơ uế theo luật pháp và bị loại khỏi xã hội.
Thật vậy cứ nhìn vào thái độ của những người đi theo Chúa thì biết họ nghĩ gì về con người của ông. Đức Giêsu vào dùng bữa tại nhà Mátthêu, điều này làm cho đám đông kịch liệt lên án: “Sao Thầy các anh lại ăn uống với bọn thu thuế, và quân tội lỗi như vậy?”(Mt 9, 11). Theo cái nhìn của những người Do thái thì Mátthêu đúng là một tội nhân, một con người xấu cần phải tránh tiếp xúc, vì nếu giao tiếp với họ thì sẽ thành ô uế. Trái lại, Chúa Giêsu mời gọi những người theo Chúa hãy có cái nhìn siêu việt, và độ lượng hơn đối với những người tội lỗi: “Người khỏe mạnh không cần thầy thuốc, người đau ốm mới cần” (Mt 9, 12), rồi Ngài khẳng định: “Vì tôi không đến để kêu gọi người công chính, mà để kêu gọi người tội lỗi” (Mt 9, 13).
Thứ đến, Mátthêu là một thánh nhân
Ông Giakêu lùn, trưởng thu thuế, sau khi gặp Chúa Giêsu, Giakêu vẫn hành nghề thu thuế nhưng liêm chính và quảng đại hơn. Còn Lêvi Mátthêu sau cuộc gặp gỡ với Đức Giêsu, ông đã bỏ hẳn nghề thu thuế, một nghề béo bở, dễ gặt hái ra tiền và đi theo Chúa. Từ kinh nghiệm sống với Chúa Giêsu, thánh nhân đã thu thập được những tài liệu quý báu cho quyển Tin mứng thứ nhất của Ngài. Đọc phúc âm của Ngài, mỗi người sẽ dễ dàng nhận ra một sự xuyên suốt của lịch sử cứu độ, từ Cựu ước sang Tân ước, bởi vì đa số độc giả của Mátthêu là người Do Thái.
Mừng lễ Thánh Mátthêu, rút ra một vài bài học:
– Matthêu đã chuyển nghề nghiệp cũ vào một việc phụng sự mới, từ người kế toán thành người viết Tin Mừng. Thật không ngạc nhiên gì khi một mình Ngài ghi lại lời này của Chúa : “Phàm ký lục nào đã được thụ giáo về nước Trời thì cũng giống như gia chủ kia biết rút từ trong kho của ông ra điều mới và điều cũ” (Mt 13,52). Điều đó cho thấy không có khí cụ hèn hạ nào của chúng ta mà lại không được dùng một cách hoàn hảo và xứng đáng vào việc phụng sự Chúa.
– Vì những phân biệt đối xử, vì những thái độ vị luật cứng ngắc, biết bao lần trong cuộc sống chúng ta đã bỏ lỡ mất biết bao cơ hội để có thêm những người cộng tác với chúng ta trong nỗ lực loan báo Tin Mừng và xây dựng Nước Thiên Chúa ở trần gian !
– Đi theo Chúa luôn là một thách đố của niềm tin và lòng yêu mến, con người trước khi trở thành thánh nhân luôn là một tội nhân. Là tội nhân để khiêm nhường và chạy đến với Chúa, đón nhận lòng xót thương vô hạn của Ngài.
D/ Lm. Phaolô Vũ Đức Vượng
Chúng ta vừa được nghe chính Thánh Matthêu kể lại ơn gọi của mình. Chúa Giêsu đã gọi Matthêu ngay chính tại bàn Matthêu đang làm việc. Với một câu vắn gọn: “Hãy theo Ta” và Matthêu đã đứng dậy đi theo Ngài ngay.
Chắc chắn Matthêu cũng đã từng băn khoăn về cái nghề không mấy tốt đẹp của mìmh, đã thao thức muốn sống lương thiện, và có lẽ đã nghe biết nhiều về Chúa Giêsu, cho nên khi Chúa gọi, ông đã mau mắn theo ngay.
– Mátthêu bỏ mọi sự để theo Chúa, nhưng ít nhất có hai điều ông đã không từ bỏ.
Thứ nhất: ông đã không bỏ những bạn đồng nghiệp với ông. Ông mở tiệc lớn với họ để ăn mừng việc ông theo Chúa. Chúa Giêsu cũng có mặt trong bữa tiệc đó. Rất có thể sau bữa tiệc đó, cũng có thêm những người bạn của Matthêu cũng đứng dậy, cùng với Mátthêu để đi theo Ngài.
Thứ hai: Mátthêu bỏ bàn thu thuế nhưng không bỏ cây bút. Ông không quên đem theo cây bút. “Cây bút”, một dụng cụ để tính sổ thu thuế, giờ đây trở thành cây bút để ông ghi chép Tin Mừng. Đã có biết bao nhiêu người cũng trở thành môn đệ Đức Kitô nhờ đọc cuốn Tin Mừng mà người cựu thu thuế này đã viết.
Không ai nên thánh một mình. Mátthêu đã làm như vậy. Chúng ta cũng có nghĩa vụ làm như thế. Chúng ta sẽ nên thánh. Và những ai sẽ cùng nên thánh với chúng ta và nhờ chúng ta? Có phải là những người cùng gia đình, cùng nghề nghiệp, cùng lớp, cùng trường với chúng ta không?
Ngay cả khi chúng ta tội lỗi, Chúa đã cho chúng ta cơ hội thống hối để nhờ đó chúng ta làm chứng về lòng nhân lành của Chúa. Quả thực những người nghĩ mình là người công chính là những người không cần đến Chúa, họ đã tự mãn về cách sống của họ rồi. Chỉ những người khiêm tốn ý thức mình tội lỗi, mới thấy cần đến Chúa và Chúa mới cứu họ.
Xin Chúa ban ơn giúp chúng ta biết thật lòng trở về với Chúa và đem theo nhiều anh em cùng trở về với Chúa như Thánh Matthêu.
E/ Emmanuel Nguyễn Thanh Hiền, OSB
HIỂU SAO KHI THÁNH MÁTTHÊU LẬP TỨC RỜI BỎ BÀN THU THUẾ?
Thức tỉnh là một ân huệ nhưng không của Chúa. Thánh Mátthêu cũng như mọi ngày, làm việc tại bàn thu thế, cũng đã nghe biết nhiều về Chúa, nhưng không có gì đặc biệt, rồi hôm nay, bỗng nhiên nghe tiếng Chúa gọi, ngài thức tỉnh: đứng phắt dậy, đi theo Chúa.
Thánh nữ Têrêsa Avila ngày ngày đi qua hành lang, đều nhìn thấy ảnh Chịu Nạn, nhưng không có cảm giác gì, rồi bỗng một hôm, thánh nữ mô tả kinh nghiệm thiêng liêng này: như mũi tên của thần Eros (thần tình yêu) bắn trúng con tim mình, để rồi từ đó, cuộc đời thánh nữ đã đổi khác.
Một người quanh năm buôn bán, cộng sổ, tính tiền, đếm hàng mỗi ngày, nhưng một hôm, ông đang đếm một… hai… ba… bỗng nhiên, trong đầu ông vang lên tiếng: “Abba – Cha ơi!”, lập tức, trong tâm hồn ông dâng lên một cảm nghiệm thiêng liêng sâu sắc, rồi từ đó, ông từ bỏ mọi sự thế gian để chỉ phụng sự một mình Chúa mà thôi.
Một người, ngày ngày đi gánh nước đêm, từ lúc còn nhỏ cho đến lúc tuổi đã xế chiều, nhưng không có gì đặc biệt, bỗng một hôm, đòn gánh gãy, hai bình đất bị vỡ, nước đổ hết ra ngoài, trăng trong bình không còn… người đó thức tỉnh.
Chúa đã lấy bùn đất mà dựng nên thân thể chúng ta, thân thể mất vì bình đất đã vỡ, nước tràn ra ngoài làm một với vũ trụ, trăng trong bình mất, chỉ còn trăng thực là chính Chúa. Thật ra, chỉ một mình Chúa mới “LÀ”, còn chúng ta nói chúng ta “là” là do chúng ta được thông dự vào cái “ ĐANG LÀ” của Chúa. Chúng ta “hữu” là vì chúng ta được thông dự vào Đấng Hằng Hữu.
Thức tỉnh là thoát ra khỏi tâm trí mê ngủ, bình thường, quen thuộc. Thức tỉnh là một ân huệ nhưng không của Chúa, thế nhưng, đó cũng là một ân huệ đã được chờ đợi, chuẩn bị từ rất lâu của những ai muốn nên một với Chúa. “Mưa” là nhưng không, hoàn toàn không do chúng ta, nhưng, có hứng được “nước mưa” không, là do chúng ta có sẵn sàng đón nhận hay không.
Thức tỉnh xuất hiện tự nhiên, bất ngờ, đúng thời điểm mà Chúa muốn cho những ai khao khát nên một với Chúa. Mừng Lễ Thánh Mátthêu, xin cho chúng ta luôn biết: sẵn sàng như ngài, để cho ân sủng thức tỉnh được khởi sự và thành toàn nơi chúng ta. Ước gì được như thế!
