Đức Tổng Giám mục Leopoldo Girelli, đại diện Đức Thánh Cha Bênêđictô XVI, viếng thăm mục vụ Giáo phận Đà Lạt trong những ngày qua (12-14/10/2011) là sự kiện đáng nhớ trong lịch sử Giáo phận. Tuy vậy, mọi việc đều diễn ra đơn sơ bình dị, vì xét cho cùng, đây chỉ là một sinh hoạt bình thường trong gia đình Hội Thánh: Cha thăm con, anh em đến với nhau…

Sự kiện này cho thấy lòng yêu kính mà giáo dân Việt Nam dành cho Đức Thánh Cha và cho chính Vị đại diện của ngài, như lời Đức Cha Antôn trong lời cám ơn tạm biệt: “Chúng con yêu mến Đức Thánh Cha, yêu mến Đức Tổng, không chỉ vì Đức Tổng là đại diện của Đức Thánh Cha, mà còn là vì chính con người của Đức Tổng”.

Lần thăm viếng này, Đức Tổng không đến Giáo hạt Bảo Lộc là vì thời gian quá ngắn. Lộ trình không thuận tiện sẽ không còn giờ để ngài nghỉ ngơi. Hơn nữa, cả Giáo hạt đang dốc sức chuẩn bị cho ngày lễ Truyền chức linh mục sắp tới tại Nhà thờ Bảo Lộc…

1. Phái đoàn đi đón Đức Tổng Giám mục

13 giờ 30 ngày 11/10/2011 tại Tòa Giám mục Đà Lạt, đoàn đón Đức Tổng gồm: Đức Cha Antôn, ba linh mục và ba giáo dân lên đường đi Phan Thiết. Đức Cha Antôn dừng chân tại Giáo xứ Di Linh để chuẩn bị cho việc tiếp đón Đức Tổng tại Trại phong Di Linh, còn mọi người tiếp tục hành trình… Trời mưa to, nhiều sương mù khi xe xuống đèo Gia Bắc. Đường xấu, hẹp và quanh co, nhưng đây là đường gần nhất để có thể đến nơi đúng dự định.

Đến Tòa Giám mục Phan Thiết, đoàn gặp Đức Cha Giuse – Giám mục Giáo phận Phan Thiết và quý cha, chuẩn bị cùng Đức Tổng đi thăm một vài nơi trong thời gian cuối ở Phan Thiết. Đoàn được quý thầy tại Tòa Giám mục lo chỗ nghỉ ngơi thật chu đáo, được ăn tối với Đức Tổng, Đức Cha Giuse, quý cha, quý thầy tại Đại chủng viện thánh Nicôla, và được thưởng thức những tiết mục văn nghệ do các thầy trình diễn…

Sau điểm tâm sáng ngày 12/10, Đức Cha Giuse từ giã và cám ơn Đức Tổng về những ngày Giáo phận Phan Thiết được Đức Tổng thăm viếng. Cha Chưởng ấn Giáo phận Đà Lạt chào và kính mời Đức Tổng đến thăm Giáo phận Đà Lạt; đồng thời, cám ơn Đức Cha Giuse cùng Giáo phận Phan Thiết đã dành cho đoàn một buổi tối thật chân tình.

Đúng 7 giờ 00 ngày 12/10/2011, hai chiếc xe bắt đầu lăn bánh để khởi đầu hành trình viếng thăm của Đức Tổng tại Giáo phận Đà Lạt. Đến chân đèo Gia Bắc, Cha Chưởng ấn điện báo cho Đức Cha Antôn: “Xe của chúng con đã bắt đầu vào đèo”. Đến xã Hàng Hải (một địa danh thuộc huyện Di Linh), cha Chưởng ấn báo tiếp lần hai và nhận được câu trả lời từ Đức Cha Antôn: “Mọi sự đã… sẵn sàng”.

2. Tại Trại phong Di Linh

Thật sự bất ngờ khi thấy cảnh đón tiếp Đức Tổng: Con đường từ cuối dốc lên đến Nhà nguyện Trại phong Di Linh, bà con giáo dân người dân tộc chen lẫn người Kinh đứng kín hai bên đường. Xe chở Đức Tổng hầu như chỉ nhích được từng chút một, không phải vì dốc quá cao, mà vì ai cũng muốn ùa vào để nhìn rõ mặt ngài, để được bắt tay, được chào ngài cách… gần nhất. Các linh mục và tu sĩ trong Giáo hạt Di Linh cũng hiện diện để đón chào Đức Tổng trước Nhà nguyện.

Một sự sắp xếp khá tế nhị, thay vì vào Nhà nguyện viếng Chúa ngay, Đức Tổng và phái đoàn được mời thăm lại nơi ở và làm việc của Đức Cha Cassaigne. Sự xúc động và cảm phục của Đức Tổng lộ rõ khi nhìn thấy những vật dụng và hình ảnh lưu lại về “Ông Tổ truyền giáo cho người dân tộc” của Giáo phận Đà Lạt.

Những chia sẻ, dặn dò yêu thương của Đức Tổng được minh họa thêm bằng những cử chỉ và thái độ của ngài. Bệnh “cùi” gây ra nhiều biến dạng nơi khuôn mặt và thân thể người bệnh là điều nhiều người còn ghê sợ, muốn lánh xa. Thế nhưng, sau khi trao quà cho một ông cụ bị bệnh cùi ăn mất hai chân phải ngồi xe lăn, Đức Tổng đã ân cần bắt tay mà không một chút ngần ngại.

Sau khi viếng mộ Đức Cha Cassaigne, Đức Tổng chúc lành cho Giáo hạt Di Linh, phái đoàn lại lên đường về Tòa Giám mục Đà Lạt trong sự luyến tiếc của bà con giáo dân.

3. Tại Tòa Giám mục Giáo phận Đà Lạt

Đường tốt hơn, cảnh vật hai bên đường cũng khá hấp dẫn, niềm vui khi đến Trại phong Di Linh đã làm những mệt nhọc hầu như tan biến. Đèo Prenn, hồ Xuân Hương, Tòa Giám mục…

Cha Tổng Đại diện, quý cha, đại diện các cộng đoàn tu sĩ nam nữ và đại diện giáo dân tại Giáo hạt Đà Lạt chào đón Đức Tổng và phái đoàn trong niềm vui. Cha Tổng Đại diện Giáo phận dâng lên Đức Tổng một bó hoa tươi đẹp – giữa rất nhiều hoa tại Tòa Giám mục. Sau khi viếng Chúa và có chút thời gian nghỉ ngơi, Đức Tổng dùng cơm trưa với mọi người.

Đức Cha Antôn giới thiệu thành phần hiện diện và trao tặng tập “Kỷ yếu Giáo phận Đà Lạt” cho Đức Tổng và cha thư ký. Đức Tổng cũng rất vui và cảm thấy hạnh phúc khi được dùng bữa cơm thắm đượm tình gia đình. Dù chỉ mới đặt chân đến Đà Lạt, ngài đã bày tỏ sự thích thú với khí hậu mát mẻ, phong cảnh hữu tình và được thấy rất nhiều hoa.

4. Tại Chủng viện Minh Hòa và Trung tâm Mục vụ

Với cơn mưa chiều, tưởng rằng việc đến thăm Chủng viện sẽ bị trục trặc hoặc chậm trễ. Nhưng không, “cơn mưa chiều ngọt ngào” của Đà Lạt lại khiến bầu khí thật ấm cúng và thân tình. Sau khi thăm chính quyền tỉnh Lâm Đồng, phái đoàn đến thăm Chủng viện. Đức Tổng lộ rõ sự ngạc nhiên khi nhìn thấy những dãy nhà gỗ đơn sơ giản dị gần tròn 50 năm tuổi, nằm im lìm trên một ngọn đồi cao, nhưng đây lại là nơi ươm mầm ơn gọi của Giáo phận Đà Lạt. Những con người đang sống tại đây cũng thật đơn sơ chân thành, đón Đức Tổng như đón một người thân ở xa mới về…

Thăm và nói chuyện với quý cha, quý thầy, Đức Tổng chia sẻ và nhắn nhủ các thầy phải “trưởng thành trong nhân bản, được đào tạo về trí thức, đào sâu trong đời sống thiêng liêng”. Đồng thời, ngài cũng nhắc đến việc cần có tinh thần hy sinh.

Tại Trung tâm Mục vụ của Giáo phận, được xây dựng trên phần đất vốn là của Chủng viện trước đây, Đức Tổng tỏ ra lạ lẫm và thích thú với những đồ vật, những hình ảnh mô tả lại sinh hoạt, đời sống của các sắc dân trong Giáo phận được trưng bày nơi Phòng Truyền thống. Ngài càng thích thú và hiểu rõ hơn khi những thắc mắc của mình được cha Sinh thuyết minh và giải thích cặn kẽ.

5. Tại Giáo xứ Langbiang

Trời vẫn mưa và phái đoàn vẫn… lên đường.

Xe chạy qua những vườn hoa, những đường hoa, hướng ra vùng ven của thành phố Đà Lạt để đến Langbiang (thuộc huyện Lạc Dương – Lâm Đồng). Dù mưa, bà con dân tộc trong trang phục truyền thống vẫn rất trật tự và trang trọng đón tiếp Đức Tổng. Rất nhiều sợi “nhoòng” được giáo dân choàng vào cổ Đức Tổng – sự tôn kính đặc biệt của người dân tộc – và tất cả cùng nghiêm trang sốt sắng với Đức Tổng chiêm ngắm và thờ lạy Chúa Giêsu Thánh Thể. Buổi nói chuyện và Thánh lễ cầu cho việc rao giảng Tin Mừng với bộ lễ tiếng K’Ho giúp cho cộng đoàn càng thêm xác tín về ơn gọi và bổn phận của mỗi tín hữu khi theo Chúa, và nhất là nhận rõ bản chất của Giáo hội là truyền giáo.

Bữa ăn tối với nhiều đặc sản của người dân tộc: Cơm lam (cơm nấu trong ống tre), thịt hun khói, rượu cần… kèm với âm thanh của những nhạc cụ dân tộc giúp Đức Tổng biết thêm một nét đặc sắc trong đời sống của cộng đồng tín hữu Công giáo tại Giáo phận. Nếu ai được chứng kiến hình ảnh Đức Tổng cùng nhảy múa bên đống lửa với bà con dân tộc, sẽ thấy được sự trẻ trung và đáng mến của ngài. Không e dè, chẳng ngại ngần, ngài hòa mình rất nhanh vào các điệu múa theo nhịp chiêng trống.

Ngày đầu tiên tại Giáo phận Đà Lạt trôi nhanh, nhưng mọi cảm xúc lại thật tràn đầy. Cần nghỉ ngơi để tiếp tục hành trình ngày mai, 13/10/2011.

6. Gặp gỡ tu sĩ nam nữ và linh mục đoàn tại Tòa Giám mục

Hơn 200 tu sĩ nam nữ đã chào đón Đức Tổng tại hội trường của Tòa Giám mục. Những chia sẻ của Đức Tổng về điều cốt lõi của đời sống tu trì và những giải đáp của ngài đã khiến các tu sĩ thích thú và đồng cảm. Với các nữ tu, Đức Tổng nói: “Giáo hội và mọi người cần những nụ cười và sự ân cần của các chị”. Với các nam tu: “Giáo hội cần sự phục vụ năng động và nhiều sáng kiến của các thầy”. Dù còn rất nhiều điều muốn nói, muốn trao đổi, nhưng vì “vật cản” thời gian nên mọi chuyện phải dừng lại và hiệp ý trong bài hát “Salve Regina”.

Tiếp ngay sau là buổi gặp gỡ Linh mục đoàn. Đức Cha Antôn giới thiệu đôi nét về hàng linh mục của Giáo phận với Đức Tổng. Vì nhiều lý do, trong buổi gặp mặt này chỉ có khoảng 120 linh mục và 21 thầy phó tế hiện diện. Đức Tổng vui mừng khi nhìn thấy các linh mục tươi trẻ của Giáo phận (dù rằng nhiều cha đã bạc trắng mái đầu). Đức Tổng chia sẻ ba điều cần thiết trong đời sống linh mục: “Dù dòng hay triều, đều muốn sống và giúp tín hữu sống giống Chúa Giêsu – Phải vâng lời, hợp nhất và cộng tác với Giám mục của mình – Ý thức hồng ân được tiếp nối sứ mạng của chính Chúa Giêsu, giữ mối liên hệ và gần gũi với anh em linh mục để nâng đỡ nhau cùng thi hành sứ vụ”.

7. Thánh lễ tại Nhà thờ Chánh Tòa Đà Lạt

Có thể nói rằng, đây là lúc Đức Tổng chính thức “ra mắt” cộng đoàn Dân Chúa tại Giáo phận Đà Lạt, vì có đại diện các giáo xứ, giáo họ với nhiều dân tộc khác nhau; vì có đại diện các cộng đoàn tu sĩ nam nữ, có các linh mục từ 5 Giáo hạt đã tề tựu tại đây, trong ngôi Nhà thờ Mẹ của Giáo phận.

Dù trời vẫn mưa dai dẳng trước giờ lễ, dù không băng rôn hay biểu ngữ chào mừng, nhưng rất nhiều hoa đã được trang trí trước và trong Nhà thờ. Hai thiếu nhi cung kính dâng tặng hoa lên Đức Tổng và Đức Cha Antôn. Sau khi Đức Tổng và Đức Cha Antôn vào Nhà thờ viếng Chúa, Cha Tổng Đại diện Phaolô hướng dẫn các ngài ra bên ngoài Nhà thờ để chào bà con giáo dân dự lễ tại các điểm truyền hình trực tiếp Thánh lễ. Dù thời tiết không thuận tiện, trên 3000 giáo dân đã đến để được quây quần bên Đức Tổng trong Thánh lễ cầu cho Hội Thánh.

Sau lời chào mừng của Đức Cha Antôn, Đức Tổng bắt đầu Thánh lễ với dấu Thánh giá và lời chào bằng tiếng Việt.

Thánh lễ kết thúc, đoàn đồng tế chụp hình lưu niệm trước tiền đường Nhà thờ. Đức Tổng như lạc giữa rừng người và không thể bước đi, ngài đứng lại tại chỗ làm “người mẫu” để bà con giáo dân chụp hình chung, cũng vẫn với nụ cười không lúc nào vắng trên môi.

Bữa cơm trưa tại Tòa Giám mục thật sinh động. Trong bữa ăn, Đức Cha Antôn giới thiệu các linh mục với Đức Tổng: Linh mục ở nơi xa nhất, linh mục trẻ nhất, linh mục mới đi du học về, các Phó tế chuẩn bị lãnh nhận thiên chức Linh mục… Một bữa ăn chan chứa tình anh em.

8. Tại Giáo hạt Đơn Dương (Nhà thờ Lạc Viên) và Đan viện Châu Sơn

Có lẽ với Đức Tổng, một trong những điều gây ấn tượng cho ngài khi đến Đà Lạt đó là… mưa. Từ Đà Lạt đi Đơn Dương, ngài cũng đi trong mưa, mưa đến nỗi ngập đường tại Lạc Lâm… Nhưng rồi phái đoàn cũng kịp đến và chỉ chậm 15 phút.

Tại đây, sau khi viếng Chúa và nhận lời chúc mừng của cha Hạt trưởng, Đức Tổng đã chào hết mọi người, đặc biệt: “Cha chào chúng con thiếu nhi”. Ai cũng thích thú về những câu tiếng Việt của ngài. Tại đây ngài căn dặn hai điều: Hiệp nhất và niềm vui. Ngài còn nhắc đến Trái tim Vẹn sạch Đức Mẹ là tước hiệu của Nhà thờ, nhắn nhủ mọi người chiêm ngắm, tôn kính và đến với Mẹ. Thiếu nhi Giáo xứ đã bày tỏ lòng yêu mến này trong ngày kỷ niệm Đức Mẹ hiện ra ở Fatima qua bài dâng hoa kính Đức Mẹ. Những câu hát dân ca, những đóa hoa, những cử chỉ bày tỏ lòng yêu mến Mẹ được các em thể hiện khá sinh động. Đức Tổng, Đức Cha Antôn cũng đã dâng hoa lên Đức Mẹ và kết thúc nghi thức.

Sau một chút thời gian nghỉ ngơi tại Hội trường Giáo xứ, thưởng thức bài múa trắc của thiếu nhi, một vài làn điệu cồng chiêng của người Chu Ru, phái đoàn tiếp tục đến thăm Đan viện Châu Sơn.

Đức Đan Viện phụ cùng các đan sĩ đã đón chào Đức Tổng với bài “Benedictus” thật ấm áp và thánh thiện. Sau lời chào mừng của Đức Đan Viện phụ, Đức Tổng có đôi phút nói chuyện với các đan sĩ. Ngài nhấn mạnh về giá trị của đời sống chiêm niệm, âm thầm cầu nguyện và nói: “Hãy sống ơn gọi của mình như một cách thức để truyền giáo” vì “Thinh lặng cũng là một sự hiện diện hữu hiệu”.

Đức Tổng xin cùng được tham dự giờ Kinh Chiều với Đan viện. Bầu khí trong nguyện đường quá đỗi thánh thiêng, giúp Giờ Kinh thật sốt sắng và sống động qua những bài Thánh vịnh được dệt thành lời ca nối tiếp nhau. 30 phút của Giờ Kinh trôi qua thật nhanh.

Chẳng có một nghi thức gì long trọng, Đức Tổng và cộng đoàn cùng đọc kinh Lạy Cha và bắt đầu bữa cơm tối tại Đan viện. Mọi người quây quần bên mâm cơm do chính tay các thầy nấu, hầu hết các món ăn đều làm từ những sản vật Đan viện tự nuôi trồng, món ăn nào cũng ngon, cũng hấp dẫn… Mọi người như anh em, như bạn tâm giao với những câu chuyện không muốn dứt…

Đức Đan Viện phụ thật dễ thương, ngài tặng mỗi thành viên trong phái đoàn một món quà nhỏ là những CD Thánh ca do chính ngài sáng tác.

Trời đã tối, và đoạn đường từ đây về Đà Lạt nhiều chỗ rất xấu, nên phái đoàn đành chào từ biệt Đan viện để lên đường trở về.

9. Thăm Học viện Don Bosco – Đà Lạt

Điều ghi nhận đầu tiên khi Đức Tổng và phái đoàn đến thăm Học viện Don Bosco đó là sự trẻ trung và sinh động. Không cổng hoa cũng chẳng biểu ngữ chào mừng, buổi gặp gỡ hôm nay chỉ diễn ra đơn sơ nơi hội trường của Học viện. Nhưng chính sự đơn sơ và tươi trẻ ấy đã khiến bầu khí thật vui và chân tình. Sau lời chào mừng của Cha Giám đốc Học viện là bản hợp xướng “Vó câu muôn dặm” do các thầy trình bày. Những lời hát, những điệu múa làm tâm hồn mọi người ấm hơn, cháy bỏng hơn. Có lẽ vì thế, bài nói chuyện của Đức Tổng cũng như có lửa, nhiều tiếng cười thích thú, nhiều tràng pháo tay tán thưởng khi được nhận những món quà đặc biệt từ Đức Tổng. Ngài căn dặn: “Hãy đâm rễ sâu nơi Đức Kitô và làm lan tỏa điều này đến nhiều người” và “hãy hiệp nhất và bám chặt vào Giáo hội địa phương để cùng chung tay xây dựng”.

10. Tại Giáo hạt Đức Trọng (Giáo xứ An Hòa)

Phái đoàn đến Giáo hạt Đức Trọng trong thời tiết khá đẹp, trời tạnh ráo và có chút nắng cũng giúp lòng người vui hơn sau những ngày mưa dầm. Hơn 2000 giáo dân, các linh mục và tu sĩ trong Giáo hạt vui mừng chào đón Đức Tổng, Đức Cha Antôn và phái đoàn. Người đồng bào dân tộc đều có tại năm giáo hạt của Giáo phận, nên Đức Tổng và Đức Cha Antôn lại tiếp tục đón nhận những tình cảm yêu mến và kính trọng của cộng đoàn qua những sợi “nhoòng”.

Sự tiếp đón đơn sơ nhưng trang trọng này đã khiến Đức Tổng ngạc nhiên và ngài nói: “Tôi thật bất ngờ”. Buổi nói chuyện thật vui với nhiều sự thích thú của cộng đoàn khi được nghe Đức Tổng “bập bẹ” những câu nói bằng tiếng Việt.

Đức Tổng, Đức Cha Antôn và cộng đoàn dâng Thánh lễ kính Thánh Tâm Chúa Giêsu thật sốt sắng. Ngài mời gọi mọi người hãy tôn sùng Thánh Tâm Chúa Giêsu, vì đây là biểu hiện tình yêu thương của Thiên Chúa dành cho con người.

Cuối Thánh lễ, Đức Cha Antôn có đôi lời cám ơn Đức Tổng. Đức Cha cũng ao ước Đức Tổng sẽ trở lại Đà Lạt trong tương lai.

Có thể nói, giờ phút này, Giáo hạt Đức Trọng thay mặt toàn thể Giáo phận Đà Lạt để tiếp đón và chào tạm biệt Đức Tổng. Bữa ăn trưa ngay sau Thánh lễ đã diễn tả tâm tình yêu mến và biết ơn của mọi người con trong gia đình Giáo phận Đà Lạt. Đức Cha Antôn trao tặng Đức Tổng cuốn album ghi lại toàn bộ hình ảnh trong chuyến viếng thăm của ngài tại Giáo phận. Đức Tổng cũng thật hồn nhiên và đơn sơ chia sẻ niềm vui với mọi người… Chắc hẳn ai cũng muốn kéo dài khoảng thời gian hạnh phúc này.

Giáo hạt Đức Trọng như may mắn hơn khi rất nhiều người, nhiều giáo xứ, nhiều cộng đoàn tu sĩ được chụp hình chung với Đức Tổng trong lúc chờ đến giờ ra sân bay.

Tại sân bay Liên Khương, Đức Cha Antôn, đại diện quý cha, quý tu sĩ và giáo dân tiễn chào Đức Tổng. Lời kinh Lạy Cha vang lên, mọi người được nhận phép lành và hôn nhẫn chào tạm biệt Đức Tổng.

Quả thật, Đức Tổng đã để lại nhiều hình ảnh, nhiều suy nghĩ và tình cảm tốt đẹp. Hình ảnh Đức Tổng luôn mặc áo chùng khi đi thăm và tiếp xúc với cộng đoàn Dân Chúa là một nét đẹp phải ghi nhận.

Ngoài việc viếng Mình Thánh Chúa tại mỗi nơi đến, nói lên rằng Thánh Thể là trung tâm điểm của đời sống Giáo hội, Đức Tổng còn cho thấy lòng yêu mến Đức Mẹ, ngài vẫn thường mời gọi mọi người cùng hát bài “Salve Regina” để tôn vinh Mẹ.

Tại mỗi nơi ngài đến, ngài đều để lại sự vui thích và mến phục qua những câu nói, không chỉ bằng tiếng Việt, mà còn là những câu nói, câu chào bằng tiếng dân tộc.

Đằng sau Đức Tổng là một cha thư ký trẻ trung, âm thầm nhưng thật sâu sắc và tinh tế.

Chắc hẳn còn rất nhiều điều tốt đẹp khác mà từng người cảm nhận được, nhưng trên hết, qua sự kiện này cho thấy: Khi mang tình yêu thương đến cho nhau sẽ nhận lại được tình yêu thương, nhất là khi tình yêu ấy đơn sơ, chân thành và xuất phát từ Thiên Chúa. Giáo phận Đà Lạt đã đón nhận không chỉ một mà rất nhiều hồng ân trong chuyến viếng thăm này của Vị Đại diện Đức Thánh Cha. Xin cho những hồng ân này được lớn lên, để Giáo phận luôn có được sự hiệp nhất và cùng nhau thi hành sứ mạng truyền giáo ngay tại nơi này.

Khải Linh – Nhóm phim ảnh Gx. Chính Tòa