Sáng thứ tư (11/11), Đức Cha Antôn Vũ Huy Chương – Giám Mục giáo phận Đà Lạt đã về Giáo họ Tà Hine (Giáo xứ Đà Loan – Giáo hạt Đức Trọng) dâng Thánh lễ đặt viên đá và làm phép diện tích đất xây dựng nhà thờ mới.

Vài dòng lịch sử về giáo họ Tà Hine :

Đà Loan là một trong những giáo xứ có nhiều giáo điểm truyền giáo nhất Giáo phận Đà Lạt, bao gồm các giáo điểm vùng sâu vùng xa như : Sóp, Maam, Đạ Quyn, Tà Năng … và Tà Hine là một trong những giáo điểm truyền giáo lớn của giáo xứ Đà Loan.

Giáo họ Tà Hine được thành lập năm 1993 cùng với các giáo họ Đà Loan, Đạ Quyn và Tà Năng, trực thuộc giáo xứ Liên Khương. Từ những năm 1957, đồng bào người dân tộc Churu tại Tà Hine đã nhận được sự quan tâm từ các vị Thừa Sai, trong đó có Cha Gabriel De Thune. Kể từ khi hạt giống Lời Chúa được gieo mầm tại mảnh đất này, cùng với sự nỗ lực của mọi thành phần dân Chúa, giáo họ Tà Hine đã từng bước phát triển.

Một bước ngoặt lớn trong lịch sử giáo họ, năm 1993 chính quyền địa phương đã cho phép các Cha từ giáo xứ mẹ Liên Khương đến cử hành lễ Giáng sinh và Phục sinh, từ đây giáo điểm Tà Hine chính thức được thành lập. Đến năm 2000 thì nhà nước đã tạo điều kiện cho bà con đến tham dự thánh lễ Chúa Nhật tại lán trại thô sơ Tà Hine này.

Tiếp đó  đến ngày 23/05/2009, khi giáo họ Đà Loan được tách ra khỏi giáo xứ Ninh Loan và được nâng lên thành giáo xứ, thì giáo họ Tà Hine trực thuộc giáo xứ Đà Loan. Sau 22 năm hình thành và phát triển, tổng số giáo dân của giáo họ Tà Hine là 1.750 người. Điều đáng quan tâm là mỗi sáng Chúa Nhật, bà con giáo dân lại dùng chính phương tiện lao động thường ngày là những chiếc máy cày để cùng nhau tập trung về lại ngôi nhà nguyện bé nhỏ (ngồi trên những cột bê tông xếp ngang) để tham dự thánh lễ.

Với mong ước có được nơi thờ phượng xứng đáng cho bà con nơi đây, Cha Giuse Nguyễn Cao Nguyên đã chạy ngược chạy xuôi tìm những vị ân nhân giúp đỡ, mặc dù vất vả vì công việc nhà Chúa nhưng Cha luôn cảm thấy vui vì đàn con thân thương luôn là động lực giúp Cha lướt thắng tất cả. Mọi sự đã sẵn sàng thì ngày 03/03/2015 Toà Giám Mục và Chính quyền địa phương đã chấp thuận để giáo họ Tà Hine được phép xây dựng ngôi nhà thờ mới. Đây quả thật là tin vui cho giáo họ Tà Hine nói riêng và cộng đoàn dân Chúa nói chung.

Công tác chuẩn bị

Sau 22 năm sau ngày thành lập, với biết bao thăng trầm, thử thách. Chính những khó khăn ấy lại giúp cho lòng tin của bà con giáo dân Tà Hine  thêm vững chắc và thực sự trưởng thành. Chính vì thế, một ngôi nhà thờ vững chắc và xứng đáng để làm nơi thờ phượng Thiên Chúa không chỉ là ước nguyện suốt 60 năm qua của giáo dân vùng đất này, mà còn là thao thức bấy lâu nay của Vị Mục tử đang từng ngày gắn bó với đời sống của bà con giáo họ Tà Hine –Chính tinh thần hăng say, nhiệt thành của giáo dân trong giáo họ không chỉ tiếp thêm sức mạnh cho chính họ mà còn cho cả những người yêu mến, muốn cộng tác với họ xây dựng ngôi thánh đường mới, được thể hiện rõ nét trong việc chuẩn bị cho thánh lễ đặt viên đá.

Thật thế, việc chuẩn bị cho thánh lễ đã được giáo dân Tà Hine chuẩn bị từ vài tháng trước trong niềm vui tươi và hy vọng của tất cả các thành phần trong giáo họ. Vui vì đây là lần đầu tiên giáo họ tổ chức một đại thánh lễ mang tính lịch sử; hy vọng buổi lễ đặt viên đá diễn ra trong sự trang nghiêm và sốt sắng. Được biết, từ đầu tháng 9 anh chị em 2 ca đoàn giáo họ Tà Hine và Tà Năng đã tích cực tập luyện; còn đội trống của giáo xứ Đà Loan tập luyện từ hơn một tháng trước. Thêm vào đó còn có sự đóng góp nhiệt tình của đội kèn giáo xứ Ninh Loan, anh em ráo riết tập trong khoảng thời gian dài.

Cũng không thể quên sự hy sinh âm thầm của quý Thầy ICM trong ban giúp lễ và những buổi chuẩn bị mặt bằng, dựng rạp che mát cho thánh lễ của bà con giáo dân giáo họ Tà Hine. Qua sự chuẩn bị chu đáo đó thể hiện rõ tinh thần tương thân tương ái của nhiều thành phần dân Chúa dành cho giáo họ nhỏ bé này, và cho thấy sự hiếu khách và lòng háo hức của bà con giáo dân giáo họ Tà Hine. Một giáo dân của giáo họ Tà Hine cho biết :“Để có được niềm vui ngày lễ này, giáo họ đã lên kế hoạch từ khi nhận được thông báo của Toà Giám Mục về việc chấp thuận cho xây dựng nhà thờ, cũng như khi nhận được giấy phép xây dựng của chính quyền từ hồi tháng 3”.

Thánh lễ đặt viên đá và làm phép khuôn viên xây dựng

Từ 8g sáng, trong khí trời se lạnh của núi rừng Tây Nguyên, hòa lẫn những cơn gió lộng thổi vào vùng đất Tà Hine,  anh chị em dân tộc Churu đang xếp hàng dài cất cao giọng hát chào đón những đoàn người từ khắp nơi đổ về tham dự thánh lễ và chia vui với giáo họ của mình. Ngay từ Ngã ba Ninh Gia chạy vào đến giáo họ, dễ bắt gặp những nhóm người dân tộc Churu đứng chỉ đường và không quên nở những nụ cười thân yêu đến quý khách đến dự lễ.

9g sáng, xe của Đức Cha Antôn đã đến cổng nhà thờ, có lẽ Đức Cha muốn đến sớm để cùng hoà chung niềm vui với giáo họ Tà Hine, một giáo họ Ngài hằng yêu mến. Khi thấy xe Đức Giám Mục thân yêu của mình còn ở đằng xa, các cô gái và các chàng trai dân tộc Churu đã nhanh chóng cất lên bài ca chào mừng bằng tiếng dân tộc mình “Ama Ama” (Cha ơi! Cha ơi!), khiến cho Đức Cha vô cùng cảm động và vui thích.

Trước thánh lễ, chính quyền địa phương cũng đã mang lẳng hoa đến chúc mừng, như một cử chỉ khích lệ và động viên bà con trong việc xây dựng nhà thờ sắp tới.

Thầy Tâm đã tập hát trước thánh lễ cho cộng đoàn phụng vụ để họ mau chóng làm quen với những bài hát trong thánh lễ đã được dịch sang tiếng Churu.

Đến tham dự cùng đoàn đồng tế, có Cha Gioan Bosco Hoàng Văn Chính (Chưởng ấn – chánh văn phòng TGM Đà Lạt), Cha Giuse Nguyễn Văn Bảo (Quản hạt Đức Trọng), Cha Đaminh Trần Thả (Quản hạt Di Linh), Cha Đaminh Nguyễn Chu Truyền (Quản hạt Bảo Lộc), Cha Phanxicô xaviê Nguyễn Văn Hoàng (Tổng đại diện Tu Hội Nhập Thể – Tận Hiến – Truyền Giáo), quý Cha trong các hội dòng, tu hội, các giáo xứ, cùng quý Tu Sĩ nam nữ và quý khách xa gần.

Những giọt mưa rơi lất phất đầu thánh lễ khiến cho cộng đoàn cảm thấy lòng nhẹ nhàng để nâng tâm hồn hoà vào những bài hát hào hùng của ca đoàn. Thánh lễ bắt đầu với ca nhập lễ bằng tiếng Churu “Đì Sàng Siàm Sơčih” (Lên Đền Thánh) cùng bài ca “Khúc hát lên đền”. Tiếp đó, Cha Giuse Nguyễn Văn Bảo (Quản hạt Đức Trọng) công bố văn thư Toà Giám Mục về việc khởi công xây dựng nhà thờ giáo họ Tà Hine.

Mở đầu thánh lễ Đức Giám Mục chủ tế đã kêu mời : “…với những tâm tình chúng ta vừa nghe đọc trong văn thư. Chúng ta cùng nhau dâng thánh lễ tạ ơn Thiên Chúa, đồng thời cầu nguyện cho việc xây dựng nhà thờ Tà Hine được bình an. Xin Chúa chúc phúc cho những ân nhân giúp đỡ cho việc xây dựng này …”

Bài Tin Mừng Lc 6, 46 – 49 được Cha quản xứ Đà Loan đọc bằng hai thứ tiếng (Kinh và Churu), rất dễ hiểu và gần gũi với cộng đoàn tham dự phụng vụ. Sau đó, trong bài giảng của mình Đức Cha Antôn đã ví việc xây dựng nhà thờ giáo họ Tà Hine cũng giống như việc xây đền thờ cho Chúa của Vua Đavít trong bài đọc 1 :“Anh chị em rất thân mến, đã từ lâu bà con giáo họ Tà Hine muốn xây dựng nhà thờ nhưng mà mọi sự đều có lúc, có thời của nó trong sự quan phòng của Thiên Chúa. Bài đọc thứ nhất thuật rằng : Vua Đavít muốn xây một đền thờ để kính thánh danh của Chúa tại thủ đô Giê-ru-sa-lem nhưng hoàn cảnh không thuận lợi thì phải đợi đến thời của Vua Sa-lô-môn thì mới khởi công được, mà cũng phải mất tới 46 năm mới xây dựng xong. Hôm nay chúng ta vui mừng dự lễ khởi công xây dựng nhà thờ Tà Hine và hy vọng một hai năm thì xong”.

Tiếp đó, Đức Giám Mục đã nói lên tầm quan trọng của việc cử hành thánh lễ đặt viên đá :“Nghi thức đặt viên đá làm nền cho việc xây dựng nhà thờ, nhắc nhớ mỗi người chúng ta biết rằng : Đức Ki-tô là đá tảng và chính Ngài đã lưu ý trong bài tin mừng : Ai đến với Thầy và nghe những lời Thầy dạy mà đem ra thực hành, thì Thầy sẽ chỉ cho anh em biết người ấy ví được như ai. Người ấy ví được như một người khi xây nhà đã cuốc, đã đào sâu và đặt nền móng trên đá.Nước lụt dâng lên, dòng sông có ùa vào nhà, thì cũng không lay chuyển nổi, vì nhà đã xây vững chắc.Nhà thờ là nơi các tín hữu đến để nghe Lời Chúa dạy, chẳng những dạy qua các bài đọc Kinh Thánh và dẫn giải của các tư tế, mà còn dạy qua việc cử hành các bí tích, nhất là bí tích Thánh Thể”.

Trong suốt bài giảng của mình Ngài cũng đã nhắc đến vị Thánh bổn mạng nhà thờ mới xây dựng – Thánh Martino de Porres, Đức Cha đã nhấn mạnh vào tinh thần sống của Vị Thánh da đen này khi Ngài cho rằng “Cuộc sống đặt nền trên đá tảng là Đức Ki-tô, Thánh Martino đã mở ra cho mình con đường của lòng bác ái, đã trở thành vị ân nhân của người nghèo, thánh nhân không đến với người nghèo bằng một túi tiền to, nhưng đến với người nghèo như một người nghèo có tấm lòng vàng. Chính từ thái độ trao tặng tấm lòng đó mà Thiên Chúa đã làm cho công việc của Martino trở nên hiệu quả theo ý của Ngài … Thánh nhân đã trở thành hiện thân của lòng thương xót”.

Sau những lời giảng của Vị Cha Chung giáo phận là nghi thức làm phép viên đá, cộng đoàn hoà cùng câu hát : “Lạy Chúa, xin thánh hoá những công trình chúng con đang dựng xây, để tôn vinh Chúa và phục vụ con người”. Trong lúc Đức Giám Mục đi rảy nước thánh làm phép khuôn viên nhà thờ xây dựng ca đoàn đã cất lên bài hát “Pơtơu ngă rơ nỡ – Viên đá dựng nền” với âm vang hào hùng của núi rừng Tà Hine hoà trong tiếng mạnh mẽ của các ca viên làm cho cộng đoàn thấy được rõ niềm khao khát về một ngôi nhà thờ mới.

Thánh lễ được nối tiếp với phần phụng vụ Thánh Thể, cộng đoàn đã cùng nhau hợp ý với đoàn đồng tế, để dâng lên Thiên Chúa lời nguyện xin cho việc xây dựng ngôi thánh đường được bình an và nằm trong sự quan phòng của Thiên Chúa.

Trước lời nguyện hiệp lễ, cộng đoàn phụng vụ đã cùng nhau cất lên lời kinh, cuối lời kinh đó giáo dân giáo họ Tà Hine như muốn gửi gắm vào đó lòng tin tưởng và sự quyết tâm của mình trước lúc bắt tay vào việc xây dựng nhà thờ mới : “ … Chúng con xin Chúa cho giáo họ chúng con một nhà thờ mới, phù hợp với tinh thần canh tân của Hội Thánh, xin Chúa rộng lòng với ân nhân xa gần của chúng con, và xin Chúa ban ơn để công trình chóng hoàn thành trong bình an. Từ nay, chúng con quan tâm xây dựng giáo họ tích cực hơn, sốt sắng tham gia mọi cử hành phụng vụ, vun trồng mối dây hợp nhất và bình an. Nhất là cùng với mọi người trong giáo phận, chúng con sống tinh thần rao giảng Phúc Âm, sẵn sàng làm gương sáng và phục vụ mọi người. Xin Chúa giúp đỡ chúng con. Xin Chúa nhậm lời chúng con. Amen”.

Tâm tình tri ân

Kết thúc thánh lễ, bằng ngôn từ mộc mạc và bình dị của dân tộc Churu, ông Ya Liêng đã đại diện cho cộng đoàn dân Chúa giáo họ Tà Hine đã nói lên lời tri ân đến Đức Cha, quý Cha và tất cả mọi người đã đến tham dự thánh lễ đặt viên đá : “Trọng kính Đức Cha Antôn thân yêu của chúng con, kính thưa Cha Tổng Đại Diện, Quý Cha Quản hạt, Cha Tổng Phụ Trách Nam Tu Hội Nhập Thể – Tận Hiến – Truyền Giáo. Kính thưa Quý Cha đồng tế, Quý Bề Trên, Quý Tu Sĩ Nam Nữ, Quý ân nhân, Quý khách và cộng đoàn dân Chúa. Con xin được thay mặt cho bà con giáo dân giáo họ Tà Hine có đôi lời thưa với Đức Cha, quý Cha và quý khách. Hôm nay chúng con rất vui mừng và hạnh phúc vì ngày lễ trọng đại được quây quần bên Đức Cha, cùng với Đức Cha cử hành lễ đặt viên đá đầu tiên xây dựng nhà thờ giáo họ Tà Hine của chúng con. Chúng con xin hết lòng tri ân Đức Cha, quý Cha và quý vị. Kính thưa Đức Cha, giáo họ Tà Hine của chúng con có 1.750 người dân tộc chiếm 98%, có 60 người kinh trên tổng số dân là 5.500 người, chúng con khao khát và chờ đợi suốt 60 năm qua. Bây giờ một ngôi nhà thờ của anh chị em dân tộc Churu của chúng con đã trở thành hiện thực, có hồng phúc này chúng con cũng không thể không nhớ đến quý Mục tử đã đến với chúng con vào những thời điểm khó khăn nhất, như : Đức Cha Phê-rô Nguyễn Văn Nhơn (nay là Hồng Y), Cha Tổng Đại Diện Phaolô Bùi Văn Đọc (nay là Tổng Giám Mục Tổng Giáo phận TP.HCM), Cha cố Giuse Phùng Thanh Quang, Cha cố Giuse Trần Văn Định và sau này có rất nhiều linh mục, tu sĩ đã đến giúp đỡ. Chúng con cũng không quên công ơn của Cha Giuse Phan Thành Thuyết (dòng Donbosco) đã hiện diện với chúng con từ những năm 90. Chúng con cũng cám ơn quý Cha, quý Thầy và quý Dì trong Tu Hội Nhập Thể – Tận Hiến – Truyền Giáo Nam và Nữ, cách riêng Cha Tổng Đại Diện và Cha Tổng Phụ Trách đã quan tâm đặc biệt đến vùng đất truyền giáo này. Chúng con cũng nhớ tới Cha cố Anphongsô Hoàng Đễ, từng là phó xứ Ninh Loan. Chúng con cảm ơn Cha Quản xứ Giuse Nguyễn Cao Nguyên(quản xứ tiên khởi Giáo xứ Ninh Loan, nay là quản xứ giáo xứ Đà Loan cùng 4 xã vùng Loan, Cha Phanxicô Xaviê K’Brối (phó xứ Đà Loan). Từ bao năm nay nơi vùng sâu vùng xa, trong hoàn cảnh thiếu thốn, khó khăn, nghèo nàn, các Cha đã không quản ngại khung cảnh hoang vắng, lạnh lẽo, để yêu thương giúp đỡ, dạy dỗ củng cố đức tin và xây dựng đời sống đạo cho chúng con. Chúng con cảm ơn Cha Tổng Đại Diện Giáo phận, quý Cha quản hạt, quý Tu Sĩ Nam Nữ đã và chắc chắn sẽ luôn yêu thương và đồng hành với chúng con. Chúng con cảm ơn quý ân nhân, thân nhân và quý khách xa gần luôn yêu thương trợ giúp chúng con, không chỉ bằng vật chất mà còn bằng cả tinh thần, được thể hiện qua việc xây dựng ngôi nhà thờ mới. chúng con nguyện xin Thiên Chúa tuôn đổ mọi ơn lành cho Đức Cha, quý Cha, quý Tu Sĩ nam nữ và toàn thể cộng đoàn. Nhờ lời chuyển cầu của Thánh Martino Porres là quan thầy bảo trợ giáo họ chúng con. Cám ơn ca đoàn và Thầy Tâm đã tập hát, giúp thánh lễ thêm sốt sắng.cám ơn mọi người đã cộng tác vào các công thức trong đại lễ hôm nay. Chúng tôi cũng không quên cám ơn chính quyền các cấp tỉnh Lâm Đồng, huyện Đức Trọng và xã Tà Hine và các ban nghành, đã chấp thuận và tạo điều kiện cho chúng tôi xây dựng nhà thờ và tổ chức thánh lễ hôm nay. Chúng con cũng muốn nói thật nhiều và thật nhiều để tỏ lòng yêu mến và biết ơn của chúng con, nhưng ngôn từ không đủ, xin Đức Cha, quý Cha, quý Tu Sĩ nam nữ và quý vị thương tha thứ cho những vụng về của chúng con, nhất là những thiếu sót trong khi tổ chức thánh lễ này. Để tỏ lòng yêu mến, biết ơn và vâng phục, giờ đây chúng con kính dâng Đức Cha, Cha Tổng Đại Diện Giáo Phận, Cha Tổng Phụ Trách Tu Hội và Cha Quản hạt Đức Trọng những đoá hoa tươi thắm của giáo họ Tà Hine chúng con”.

Một lần nữa ca đoàn cùng cất vang lên bài ca “Ama Ama” thay cho lời cám ơn đến Vị Cha Chung của giáo phận, quý Cha, quý Tu Sĩ và toàn thể quý khách, đã quý mến và dành tình cảm đặc biệt đối với giáo họ Tà Hine và thể hiện cụ thể qua việc cùng nhau đến tham dự thánh lễ đặt viên đá này.

Đáp lại lời cám ơn của bà con giáo dân, Đức Cha đã dí dỏm nói lên rằng : “Người ta nói “Có hoa mừng hoa, có nụ mừng nụ”, 60 năm mà Tà Hine mới có nụ (cười), hy vọng rằng một – hai năm nữa thôi chúng ta sẽ đến đây để xem Tà Hine nở hoa. Vậy bây giờ chúng ta chúc mừng giáo họ Tà Hine – giáo xứ Đà Loan vì nụ hôm nay rất đẹp (vỗ tay). Được như vậy nhờ sự quan tâm của Cha quản xứ cũng như là Hội Đồng giáo xứ, và đặc biệt là bà con giáo họ Tà Hine đã tổ chức thánh lễ hôm nay rất là tốt đẹp, đặc biệt ca đoàn hát rất hay (vỗ tay). Chắc chắn ngôi nhà thờ này sẽ không sớm được hoàn thành nếu không có quý vị ân nhân xa  gần giúp đỡ. Hôm nay có nhiều quý vị từ xa cũng đã đến đây để hiệp thông, và chúng con cũng cám ơn các ân nhân bằng một tràng pháo tay (vỗ tay). Xin Chúa chúc lành cho quý ông bà anh chị em và chúng ta hẹn gặp lại nhau trong ngày nở hoa – ngày khánh thành nhà thờ.

Cuối thánh lễ, Đức Cha đã chụp hình lưu niệm chung với quý Cha. Ngài cũng không quên đến chụp hình với anh chị em ca viên trong ca đoàn, như một cám ơn vì sự đóng góp nhiệt tình của họ dành cho thánh lễ hôm nay.

Thánh lễ kết thúc lúc 10g50 trong niềm vui hân hoan của mọi người. Hy vọng rằng nhờ ơn Chúa và Mẹ Maria, cùng lời chuyển cầu của Thánh Quan Thầy Martino de Porres nguyện giúp cầu thay, đặc biệt là sự chung tay góp sức của nhiều người, giáo dân Giáo họ Tà Hine sẽ sớm có được ngôi nhà thờ mới để làm nơi quy tụ mọi thành phần dân Chúa trong giáo họ đến để thờ phượng Yàng của họ. Nguyện xin Thiên Chúa chúc lành cho mọi người.

Lê Thanh Lâm (ICM)